Kalsiyum Sülfat Anhidrat, Calcium Sulfate Anhydrous, Calcium sulfate Anhydrite, Calcium Sulfate, E516, 7778-18-9

Kalsiyum Sülfat Anhidrat, Calcium Sulfate Anhydrous, Calcium sulfate Anhydrite, Calcium Sulfate, E516, 7778-18-9

Kalsiyum Sülfat Anhidrat (CAS 7778-18-9) için Türkçe, detaylı ve teknik bir anlatım:

Genel Özellikler

• Kimyasal formül: CaSO₄

• Molekül ağırlığı: 136.14 g/mol

• Görünüm: Beyaz, kokusuz, kristal veya toz halinde katı

• Çözünürlük: Suda düşük çözünürlük (yaklaşık 0.2 g/100 mL, 25 °C’de)

• Termal kararlılık: Yüksek; çok yüksek sıcaklıklarda bozunarak kalsiyum oksit (CaO) ve sülfür trioksit (SO₃) oluşturur

Kullanım Alanları

• İnşaat sektörü: Çimento ve alçı üretiminde bağlayıcı olarak.

• Gıda endüstrisi: Katkı maddesi olarak E516 koduyla; asitlik düzenleyici, un işlem maddesi, bira üretiminde kullanılır.

• Tarım: Toprak düzenleyici, kalsiyum ve sülfat kaynağı.

• Laboratuvar: Kurutucu ajan (örneğin “Drierite” markasıyla).

• Eczacılık: Tablet ve kapsüllerde dolgu maddesi.

Güvenlik ve MSDS Bilgileri

• Toksisite: Düşük; ancak toz halinde solunduğunda göz, cilt ve solunum yollarında tahriş yapabilir.

• Önlemler:

  • Toz oluşumunu azaltın, uygun havalandırma sağlayın.

  • Gözle temas halinde bol su ile yıkayın.

  • Solunması halinde temiz havaya çıkın.

  • Depolama: Kuru, serin ve iyi havalandırılan ortamda saklanmalı.

Dihidrat (Alçıtaşı) ile Karşılaştırma

Risk–Fayda Değerlendirmesi

• Fayda: Çok yönlü kullanım, düşük maliyet, yüksek kararlılık.

• Risk: Toz formunda solunum ve göz tahrişi; gıda katkısı olarak aşırı kullanımda sindirim sorunları.

• Öneri: Endüstriyel uygulamalarda kişisel koruyucu ekipman kullanımı şarttır. Gıda katkısı olarak ise Codex, EFSA ve Türk Gıda Kodeksi limitleri dikkate alınmalıdır.

Sektörel Kullanım ve Uygunluk Miktarı

Açıklamalar

• 🔵 Az: Düşük miktarda kullanım (gıda, laboratuvar).

• 🔵🔵 Orta: Belirgin ama kontrollü oranlarda (inşaat, eczacılık, polimer).

• 🔵🔵🔵 Fazla: Yüksek miktarda kullanım (tarım).

• ⚠️ Sınırlı:

Kalsiyum sülfat üç ana formda bulunur: anhidrat (CAS 7778-18-9), hemihidrat (CAS 10034-76-1, Plaster of Paris) ve dihidrat (CAS 10101-41-4, alçıtaşı/gypsum). Her formun su içeriği, çözünürlüğü ve kullanım alanı farklıdır.

Kalsiyum Sülfat Tipleri ve CAS Numaraları

Karşılaştırmalı Özellikler

• Su içeriği:

  • Anhidrat → hiç su içermez.

  • Hemihidrat → 0.5 mol su içerir.

  • Dihidrat → 2 mol su içerir.

• Çözünürlük:

  • Anhidrat → en düşük çözünürlük.

  • Hemihidrat → orta düzey çözünürlük.

  • Dihidrat → nispeten daha yüksek çözünürlük.

• Kullanım farkı:

  • Anhidrat → kurutucu, gıda katkısı, farmasötik dolgu.

  • Hemihidrat → inşaatta hızlı sertleşen alçı (Plaster of Paris).

  • Dihidrat → alçı levha, sıva, tarımda toprak düzenleyici.

Risk–Fayda Değerlendirmesi

• Anhidrat: Avantajı yüksek kararlılık ve kurutucu özelliği; risk olarak toz halinde solunum tahrişi.

• Hemihidrat: Avantajı hızlı sertleşme; risk olarak nemle temas ettiğinde bozulma.

• Dihidrat: Avantajı ucuz ve yaygın kullanım; risk olarak düşük mekanik dayanım.

Sonuç: Kalsiyum sülfatın hangi formunun seçileceği uygulama alanına bağlıdır. Audit-ready dokümantasyon için CAS numarası, ticari isim (bibr), su içeriği ve kullanım alanı mutlaka tablolaştırılmalıdır.

📌 Genel Tanım

• Kimyasal Adı: Kalsiyum Sülfat Anhidrit

• CAS No: 7778-18-9

• Formül: CaSO₄

• Görünüm: Beyaz kristal toz, susuz form

• Özellik: Tamamen susuz yapısı sayesinde güçlü kurutucu ve dolgu maddesi

🧪 1. Laboratuvar ve Analitik Kimya

• Kullanım Alanı: Güçlü kurutucu (desikatör), reaktif taşıyıcı.

• Nasıl Kullanılır: Desikatör kabına doğrudan konur veya karışımlara eklenir.

• Kullanım Miktarı:

  • Desikatör: 200–500 g / cihaz

  • Reaktif taşıyıcı: %5–10 oranında

🏗️ 2. İnşaat ve Yapı Malzemeleri

• Kullanım Alanı: Çimento katkısı, kendiliğinden yayılan zemin kaplamaları, alçıpan çekirdeği.

• Nasıl Kullanılır: Çimento veya alçı formülasyonlarına eklenir, sertleşme süresini kontrol eder.

• Kullanım Miktarı:

  • Çimento: %3–8 katkı

  • Zemin kaplamaları: %10–20 dolgu

  • Alçıpan: %20–30 çekirdek katkısı

🏺 3. Seramik ve Cam

• Kullanım Alanı: Kalıp yapımı, dolgu, stabilizatör.

• Nasıl Kullanılır: Seramik hamuruna veya cam karışımına eklenir.

• Kullanım Miktarı:

  • Seramik kalıp: %5–15 katkı

  • Cam üretimi: %2–5 katkı

🌱 4. Tarım

• Kullanım Alanı: Toprak düzenleyici, kalsiyum kaynağı, gübre kurutucu.

• Nasıl Kullanılır: Doğrudan toprağa serpilir veya gübre formülasyonuna eklenir.

• Kullanım Miktarı:

  • Toprak düzenleme: 200–400 kg / hektar

  • Gübre kurutucu: %5–10 katkı

💊 5. İlaç ve Kozmetik

• Kullanım Alanı: Tablet dolgu maddesi, paketleme kurutucu.

• Nasıl Kullanılır: Formülasyona bağlayıcı veya dolgu olarak eklenir; paketlerde nem tutucu olarak kullanılır.

• Kullanım Miktarı:

  • Tablet: %2–5 katkı

  • Paketleme: 1–5 g / ünite

🎨 6. Boya, Pigment ve Polimer

• Kullanım Alanı: Dolgu, pigment taşıyıcı, viskozite düzenleyici.

• Nasıl Kullanılır: Boya, plastik ve kauçuk formülasyonlarına eklenir.

• Kullanım Miktarı:

  • Boya: %5–15 katkı

  • Plastik/Kauçuk: %10–20 katkı

📦 7. Endüstriyel ve Özel Kullanımlar

• Kullanım Alanı: Kağıt, yapıştırıcı, macun, yangına dayanıklı malzemeler.

• Nasıl Kullanılır: Dolgu veya stabilizatör olarak üretim hattına eklenir.

• Kullanım Miktarı:

  • Kağıt/Karton: %5–10 katkı

  • Yapıştırıcı/Macun: %10–20 katkı

🎯 Özet

• Zorunlu Kullanım: Laboratuvar (kurutucu), inşaat (çimento, alçıpan), endüstriyel dolgu.

• Sınırlı Kullanım: Tarım (yavaş çözünen kalsiyum kaynağı), ilaç (tablet dolgu, paket kurutucu).

• Uygun Değil: Gıda katkısı (E516 dihidrat formu kullanılır).

• Tipik Kullanım Aralığı: %2–30 katkı veya 200–400 kg/ha tarım uygulamalarında.