İş inovasyonunu en üst düzeye çıkararak iş potansiyelinizi ortaya çıkarıyoruz.
Eposta Gönder2-Etilheksil Alkol, 2-Etilhekzan-1-ol, Oktil Alkol, İzooktanol, 2-Ethylhexanol, 2-Ethylhexyl Alcohol, Isooctanol, Octyl Alcohol, 2-EH, 104-76-7
TEKNİK BİLGİ FORMU (TDS) – 2-ETİLHEKZANOL (2-EH)
1. ÜRÜN TANIMI VE KİMYASAL KİMLİK
| Parametre | Açıklama |
|---|---|
| Kimyasal Adı (IUPAC) | 2-Etilhekzan-1-ol |
| Yaygın Adı | 2-Etilhekzanol, 2-EH |
| Diğer Adları | 2-Etil-1-hekzanol, 2-Etilheksil alkol, İzooktanol (ticari karışımlar için), Oktil alkol (genel) |
| CAS Numarası | 104-76-7 |
| EC Numarası | 203-234-3 |
| Molekül Formülü | C₈H₁₈O (CH₃(CH₂)₃CH(C₂H₅)CH₂OH) |
| Molekül Ağırlığı | 130,23 g/mol |
| Görünüm | Berrak, renksiz sıvı |
| Koku | Karakteristik, hafif yağımsı koku |
Not: 2-Etilhekzanol dallı yapılı bir primer alkoldür. Doğada üzüm ve hanımeli gibi bitkilerde eser miktarda bulunur; maya metabolizmasında da tespit edilmiştir. Teknik ürün genellikle >%99 saflıktadır.
2. FİZİKSEL VE KİMYASAL ÖZELLİKLER
| Özellik | Değer |
|---|---|
| Donma noktası | −76 °C (çok düşük) |
| Kaynama noktası | 184–185 °C (760 mmHg) |
| Parlama noktası (kapalı kap) | 73 °C |
| Kendiliğinden tutuşma sıcaklığı | ~290 °C |
| Yoğunluk (20 °C) | ~0,833 g/cm³ |
| Buhar basıncı (20 °C) | 0,1 mmHg (13 Pa) |
| Viskozite (20 °C) | ~9–10 mPa·s |
| Çözünürlük (suda, 20 °C) | 0,07 g/100 mL (pratik olarak çözünmez) |
| Çözünürlük (organik çözücüler) | Alkol, eter, keton, aromatik hidrokarbonlarla her oranda karışabilir |
| pH | Nötr (asidik/bazik fonksiyon göstermez) |
| Uçuculuk (buharlaşma sayısı) | Düşük uçucu (butil asetat = 1; 2-EH ~0,01) |
| Kırılma indisi (n₂₀/D) | ~1,431 |
| Yüzey gerilimi (20 °C) | ~30 mN/m |
3. FONKSİYONEL ÖZELLİKLER
-
Plastikleştirici alkolü: Ftalik anhidrit, adipilk asit, azelaik asit gibi dibazik asitlerle esterleşerek yüksek performanslı plastikleştiriciler (DOP, DOA, DOZ, DOTP) oluşturur.
-
Yüksek kaynama noktalı çözücü: Reçineler, mumlar, kaplamalar için düşük buharlaşma hızıyla uzun açık süre sağlar.
-
Köpük kesici / söndürücü: Özellikle sondaj sıvılarında ve endüstriyel proseslerde etkili bir köpük kontrol ajanıdır.
-
Ara ürün: 2-etilheksil akrilat, güneş koruyucu esterler (oktokrilen, oktil metoksisinamat), yüzey aktif maddeler ve yağlayıcı katkılarının üretiminde ana hammaddedir.
-
Ekstraksiyon çözücüsü: Metal ayırma ve saflaştırma işlemlerinde kullanılır.
-
Düşük toksisite & HAP içermeme: Tehlikeli Hava Kirleticiler (HAP) listesinde yer almaz; kapalı alanlarda kullanıma uygundur.
4. DİĞER ADLARI VE SİNONİMLER
-
2-Etilhekzanol (2-EH)
-
2-Etil-1-hekzanol
-
2-Etilheksil alkol
-
İzooktanol (teknik kalitelerde izomer karışımı)
-
Oktil alkol (genel tanım, ancak 1-oktanol ile karıştırılmamalıdır)
-
Oktanol (yanlış kullanım)
-
Ethylhexanol, 2-Ethyl-1-hexanol (İngilizce eşanlamlılar)
5. SEKTÖREL UYGULAMALAR, KULLANIM ORANLARI VE ÖRNEK REÇETELER
| Sektör | Kullanım Amacı | Tipik Kullanım Oranı / Açıklama |
|---|---|---|
| Plastikleştirici Üretimi | DOP, DOTP, DOA, DOZ, TOTM sentezinde hammadde alkol | Esterleşme reaksiyonunda stokiyometrik (1 mol diester için 2 mol 2-EH) |
| PVC ve Polimerler | Plastikleştiriciler aracılığıyla PVC'ye esneklik kazandırma | Plastikleştirici formülasyonuna göre değişir (30–60 phr) |
| Sondaj ve Petrol Sahası | Köpük giderici; düşük uçuculuklu çözücü | Köpük problemi olan sondaj sıvısına %0,1–1,0 |
| Boya, Vernik, Kaplama | Yavaş buharlaşan solvent; akış ve parlaklık artırıcı | Toplam çözücünün %5–15'i olarak |
| Mürekkep | Matbaa mürekkeplerinde geciktirici solvent | %2–8 |
| Temizlik Ürünleri | Düşük uçuculu solvent, yağ çözücü | %3–10 |
| Güneş Koruyucu & Kozmetik | Oktokrilen ve diğer esterlerin hammaddesi; dolaylı kullanım | Ester formunda kullanılır |
| Metal Ekstraksiyonu | Bakır, çinko gibi metallerin saflaştırılmasında organik faz düzenleyici | %5–20 |
| Tarım | Emülsiyonlaştırıcı ve çözücü katkı maddesi | %5–15 |
Örnek Reçeteler:
-
Plastikleştirici DOP (Dioktil Ftalat) Sentezi:
-
Ftalik anhidrit (1 mol) + 2-Etilhekzanol (2,2 mol, biraz fazla) + katalizör (tetraalkil titanat) → DOP + su.
-
Reaksiyon 180–220 °C’de gerçekleştirilir, su sürekli uzaklaştırılır. Aşırı alkol vakum altında geri kazanılır.
-
-
Sondaj Köpük Gidericisi (Konsantre):
-
2-Etilhekzanol: %60 (aktif bileşen)
-
Yüksek molekül ağırlıklı hidrofobik silika: %10
-
Yüzey aktif madde: %5
-
Taşıyıcı yağ (mineral): %25
Sondaj çamuruna dozaj: 0,1–0,5 L/m³.
-
-
Yavaş Kuruyan Alkid Vernik:
-
Uzun yağ alkid reçinesi (%70): 50 kg
-
Mineral terebentin: 15 kg
-
2-Etilhekzanol: 10 kg (akış ve parlaklık için)
-
Ksilen: 25 kg
2-EH, fırça izlerini azaltır ve yüzeyi pürüzsüzleştirir.
-
6. ALTERNATİFLER VE KARŞILAŞTIRMA
| Alternatif | Avantaj / Dezavantaj |
|---|---|
| n-Oktanol (1-oktanol) | Daha yüksek erime noktası (−16 °C) ve daha düşük dallanma; esterlerinin düşük sıcaklık performansı 2-EH’den kötüdür |
| İzooktanol (karışım) | Teknik kalitede benzer özellikler, ancak plastikleştirici performansı hafif farklılık gösterebilir |
| 2-Propilheptanol (2-PH) | Daha yüksek molekül ağırlıklı plastikleştiriciler (DPHP) verir; uçuculuk çok daha düşük, ancak maliyet biraz daha yüksektir |
| Butil diglikol (BDG) | Daha yavaş buharlaşma, suyla karışabilme; ancak ester oluşturmaz, plastikleştirici hammaddesi değildir |
7. YASAL DURUM VE GÜVENLİK
-
GHS Sınıflandırması (CLP Yönetmeliği):
-
Uyarı kelimesi: Dikkat
-
Zararlılık ifadeleri:
-
H315: Cilt tahrişine yol açar.
-
H319: Ciddi göz tahrişine yol açar.
-
H335: Solunum yolu tahrişine yol açabilir.
-
-
Önlem ifadeleri: P261, P264, P271, P280, P302+P352, P304+P340, P305+P351+P338, P312, P332+P313, P337+P313, P362, P403+P233, P405, P501.
-
-
Tehlikeli Hava Kirletici (HAP): Listede yer almaz, bu önemli bir avantajdır.
-
Çevre:
-
Kolay biyobozunur (OECD 301).
-
Sudaki organizmalar için düşük toksisite.
-
Su yüzeyinde yayılabilir; kanalizasyona ve su yollarına dökmeyin.
-
-
Depolama: Paslanmaz çelik veya HDPE kaplarda, serin (<30 °C), kuru, iyi havalandırılmış ortamda saklayın. Oksitleyici maddeler, kuvvetli asitler ve bazlardan uzak tutun. Higroskopik değildir.
-
Paketleme: 200 kg çelik varil, 1000 kg IBC, dökme tanker.
8. SIK SORULAN SORULAR
S1. 2-Etilhekzanol ile izooktanol aynı mıdır?
İzooktanol genellikle karbon sayısı 8 olan dallı alkollerin karışımını ifade eder. Ticari izooktanol, 2-etilhekzanolü ana bileşen olarak içerse de küçük oranda diğer izomerleri barındırabilir. Teknik kalite eşdeğer kabul edilebilir.
S2. Gözle temas ederse ne yapmalıyım?
Hemen en az 15 dakika boyunca bol su ile yıkayın ve tıbbi yardım alın. Göz tahriş edici özelliği yüksektir.
S3. Hangi plastikleştiricilerin üretiminde kullanılır?
Başlıca DOP (DEHP), DOTP, DOA, DOZ, TOTM. Bu plastikleştiriciler PVC ürünlerinde, kablolar, filmler, döşeme kaplamaları gibi alanlarda kullanılır.
S4. Su ile karışır mı?
Pratik olarak karışmaz. Çözünürlüğü yalnızca 0,07 g/100 mL'dir ve sudan az yoğundur; su yüzeyinde ince bir film oluşturabilir.
S5. Kokusu zararlı mı?
Karakteristik kokusu rahatsız edici değildir, ancak yüksek konsantrasyonlu buharları solunum tahrişine neden olabilir. Havalandırma sağlanmalıdır.
S6. Raf ömrü nedir?
Serin, kuru ve kapalı ambalajda 24 aydan fazla. Açıldıktan sonra 6 ay içerisinde kullanılması önerilir.
S7. Neden sondaj sıvılarında köpük kesici olarak tercih edilir?
Yüksek kaynama noktası sayesinde derin kuyulardaki yüksek sıcaklıklarda buharlaşmaz, ayrıca suda çözünmediği için köpük üzerinde yayılma etkisini uzun süre korur.
S8. Alternatifi olarak neler kullanılabilir?
Plastikleştirici üretimi için 2-propilheptanol veya izononanol; solvent uygulamaları için butil diglikol ya da düşük kokulu glikol eterler düşünülebilir. Ancak her biri farklı fiziksel özellikler sunar.
9. HIZLI REFERANS TABLOSU
| Özellik | Değer |
|---|---|
| CAS | 104-76-7 |
| Formül | C₈H₁₈O |
| Donma noktası | −76 °C |
| Kaynama noktası | 185 °C |
| Yoğunluk | 0,833 g/cm³ |
| Suda çözünürlük | Çok düşük (0,07 g/100 mL) |
| Parlama noktası | 73 °C |
| Kimyasal aile | Dallı primer alkol |
| Ana kullanım alanları | Plastikleştiriciler, çözücü, köpük kesici, ara ürün |
