Dekstroz Monohidrat, D-Glukoz Monohidrat, Dextrose Monohydrate, D-Glucose Monohydrate, Dextrose Hydrate, Blood Sugar, Glucose Monohydrate, Grape Sugar, E120, 77938-63-7

Dekstroz Monohidrat, D-Glukoz Monohidrat, Dextrose Monohydrate, D-Glucose Monohydrate, Dextrose Hydrate, Blood Sugar, Glucose Monohydrate, Grape Sugar, E120, 77938-63-7

Dekstroz Monohidrat

CAS Numarası: 77938-63-7
Molekül Formülü: C₆H₁₄O₇·H₂O (Yaygın gösterim: C₆H₁₂O₆·H₂O)
Molekül Ağırlığı: 198.17 g/mol
Kimyasal Adı: D-Glukoz Monohidrat

Genel Bilgi ve Tanım

Dekstroz Monohidrat, mısır veya diğer nişasta kaynaklarından elde edilen basit bir şekerdir (karbonhidrat). Bir molekül kristal suyu içeren, saflaştırılmış ve kristallendirilmiş D-glukoz formudur. Üzüm şekeri olarak da bilinen dekstroz, bitkilerin öz suyunda, üzüm ve diğer meyve sularında doğal olarak bulunur. İnsan kanının da doğal bir bileşenidir.

Saf haliyle 100 dekstroz eşdeğerine (DE) sahiptir, bu da %100 saf dekstroz olduğunu ve başka maddelerle karışmadığını gösterir.

Diğer İsimleri (Sinonimler)

• D-Glukoz Monohidrat

• Dekstroz Hidrat

• Kan Şekeri

• Dextrosum (Glucosum) Monohydricum

• Üzüm Şekeri

• Glikoz Monohidrat

Üretim Yöntemi

Dekstroz Monohidrat, nişastanın (genellikle mısır nişastası) enzimatik veya asidik hidrolizi sonucu elde edilir. Üretim süreci genel olarak şu aşamaları içerir:

1. Hidroliz: Nişasta, enzimler veya asitler kullanılarak daha küçük şeker birimlerine (dekstroz) parçalanır.

2. Saflaştırma: Hidroliz sonucu oluşan şurup, filtreleme ve karbon arıtma gibi işlemlerle saflaştırılır.

3. Evaporasyon (Buharlaştırma): Saflaştırılmış çözelti, konsantre edilmek üzere buharlaştırılır.

4. Kristalizasyon: Konsantre çözelti, kontrollü koşullarda soğutularak dekstroz monohidrat kristallerinin oluşması sağlanır.

5. Ayırma ve Kurutma: Kristaller santrifüjle ayrıştırılır ve kurutularak son ürün elde edilir.

Fiziksel ve Kimyasal Özellikler

• Görünüm: Beyaz, kristal toz.

• Koku: Kokusuz.

• Erime Noktası: 83 °C

• Yoğunluk: 1.54 g/cm³

• Çözünürlük: Suda iyi çözünür.

• Tatlılık: Sükroza (sofra şekerine) göre daha ılımlı bir tatlılık derecesine sahiptir.

Avantajları ve Özellikleri

• Doğrudan Emilim: Sindirim gerektirmez; vücut tarafından doğrudan emilir ve hızlı enerji kaynağı olarak kullanılır. Sukroz gibi inversiyona (parçalanmaya) ihtiyaç duymaz.

• Maya Besini: Fırıncılık ürünlerinde mayalar için doğrudan kullanılabilir bir besin kaynağıdır. Maya, şekeri kullanmadan önce onu dekstroza dönüştürmek zorunda olduğu için, doğrudan dekstroz kullanımı mayalama sürecini hızlandırır ve daha az maya kullanımına olanak tanır. Bu sayede hamurun kalitesi korunur ve ekmek somunlarının solgunlaşması veya tazeliğini kaybetmesi önlenir.

• Aroma Koruma: Ilımlı tatlılığı sayesinde gıdanın kendine özgü aromasını maskelemez veya yok etmez.

• Koruyucu Etki: Sukroz kadar güçlü koruyucu etki gösterir.

• Karbondioksit Kaynağı: Fermente olabilen bir karbonhidrat olduğu için, fermantasyon süreçlerinde karbondioksit üretimi için ekonomik bir kaynaktır.

Kullanım Alanları

Dekstroz Monohidrat, çok geniş bir endüstriyel yelpazede kullanılmaktadır:

1. Gıda Endüstrisi:

• Tatlandırıcı ve Besin Takviyesi: Şekerleme, kek, bisküvi, kurabiye, içecekler, reçel, jöle ve bal ürünlerinde.

• Fırıncılık Ürünleri: Maya için besin kaynağı olarak, mayalama sürecini hızlandırmak ve hamur kalitesini iyileştirmek için.

• Hazır Gıdalar: Hazır çorbalar, soslar ve diğer işlenmiş gıdalarda.

• Süt Ürünleri: Dondurma, yoğurt ve diğer süt ürünlerinde tekstür iyileştirici ve tatlandırıcı olarak.

2. İlaç Sanayi:

• Hipoglisemi Tedavisi: Kan şekerini hızla yükseltmek için oral veya intravenöz formülasyonlarda.

• Enerji Kaynağı: Hastalara enerji sağlamak için intravenöz sıvıların (serumların) bileşeninde.

• İlaç Formülasyonları: Tablet ve kapsüllerin hazırlanmasında dolgu maddesi veya taşıyıcı olarak.

• Diyabetik Ürünler: Özel formülasyonlarda kontrollü enerji kaynağı olarak.

3. Kozmetik ve Kişisel Bakım:

• Cilt Bakım Ürünleri: Nemlendirici özelliği sayesinde kremler, losyonlar ve temizleyicilerde.

• Saç Bakım Ürünleri: Şampuan ve saç kremlerinde.

• Makyaj Ürünleri: Fondöten, göz makyajı ürünleri gibi çeşitli kozmetik formülasyonlarında.

4. Tarım ve Hayvancılık:

• Hayvan Yemi: Kümes hayvanları (tavuk, hindi) ve diğer çiftlik hayvanları için yem katkısı olarak enerji kaynağı.

• Arıcılık: Arıların beslenmesi için şeker kaynağı.

5. Fermantasyon Endüstrisi:

• Alkol, organik asitler (sitrik asit, laktik asit) ve diğer fermente ürünlerin üretiminde mikroorganizmalar için substrat (besin kaynağı).

6. Diğer Uygulamalar:

• C Vitamini (Askorbik Asit) Üretimi: Kimyasal sentezde başlangıç maddesi veya ara ürün.

• Taşıyıcı Maddeler: Çeşitli vitaminler, mineraller ve diğer aktif bileşenler için taşıyıcı olarak.

Güvenlik ve Depolama

• Güvenlik: Genel olarak güvenli (GRAS - Generally Recognized as Safe) olarak kabul edilir. Normal gıda tüketim miktarlarında herhangi bir toksik etkisi yoktur.

• Depolama:

  • Serin, kuru ve iyi havalandırılmış alanlarda saklanmalıdır.

  • Neme karşı hassastır; hava geçirmez kaplarda muhafaza edilmelidir.

  • Güçlü oksitleyici maddelerden uzak tutulmalıdır.

  • 25°C altındaki sıcaklıklarda ve %65'in altındaki bağıl nemde depolanması önerilir.