Sorularınız mı var? Yardımcı olalım! İletişime Geçin
info@betakim.com.tr

Benzil Alkol ,Benzyl Alcohol, Fenil Metanol, Hidroksitoluen, Fenilmetil Alkol, Hidroksimetil Benzen, 100-51-6

Benzil Alkol ,Benzyl Alcohol, Fenil Metanol, Hidroksitoluen, Fenilmetil Alkol, Hidroksimetil Benzen, 100-51-6

BENZİL ALKOL

1. ÜRÜN TANIMI VE KİMYASAL KİMLİK

Parametre Açıklama
Kimyasal Adı (IUPAC) Fenilmetanol
Yaygın Adı Benzil Alkol
Diğer Adları Benzal alkol, Fenilmetil alkol, Hidroksitoluen, Hidroksimetil benzen, Aromatik alkol
CAS Numarası 100-51-6
EC Numarası 202-859-9
Molekül Formülü C₇H₈O (C₆H₅CH₂OH)
Molekül Ağırlığı 108,14 g/mol
Görünüm Renksiz, berrak sıvı
Koku Hafif, hoş aromatik koku

Not: Benzil alkol, bir benzen halkasına bağlı bir hidroksimetil grubu (-CH₂OH) içeren aromatik bir primer alkoldür. Doğada birçok bitki, meyve, çay ve yasemin, sümbül, ylang-ylang gibi uçucu yağlarda serbest veya esterleşmiş halde bulunur. Polaritesi, düşük toksisitesi ve düşük buhar basıncı sayesinde çok yönlü bir çözücü, koruyucu ve kimyasal ara madde olarak farmasötik, kozmetik ve endüstriyel uygulamalarda yaygın şekilde kullanılır. Aynı zamanda lokal anestezik özellik gösterir.

2. FİZİKSEL VE KİMYASAL ÖZELLİKLER

Özellik Değer / Açıklama
Fiziksel form Renksiz, berrak sıvı
Erime noktası −15,2 °C
Kaynama noktası 205,3 °C
Parlama noktası (kapalı kap) 93 °C
Kendiliğinden tutuşma sıcaklığı 436 °C
Yoğunluk (20 °C) 1,044 g/cm³
Buhar basıncı (20 °C) 0,013 kPa (0,1 mmHg) – düşük uçuculuk
Buhar yoğunluğu (hava=1) 3,7
Suda çözünürlük (20 °C) ~4 g/100 mL (orta düzeyde çözünür)
Organik çözücülerde çözünürlük Alkol, dietil eter, aseton, kloroform ve birçok organik çözücü ile her oranda karışabilir
Viskozite (25 °C) 5,5 mPa·s
Kırılma indisi (n²⁰/D) 1,539 – 1,541
pH (sulu çözelti) Nötr (~7)
Kararlılık Normal koşullarda kararlı; hava ve ışığa maruz kaldığında yavaşça benzaldehite oksitlenebilir. Kuvvetli oksitleyicilerle reaksiyona girer.

3. FONKSİYONEL ÖZELLİKLER VE KULLANIM ALANLARI

Özellik / İşlev Açıklama
Çözücü (Solvent) Yüksek polaritesi, düşük toksisitesi ve düşük buhar basıncı sayesinde reçineler, boyalar, mürekkepler, selüloz esterleri ve jelatin gibi birçok organik madde için mükemmel bir çözücüdür. Epoksi ve poliüretan sistemlerinde de kullanılır.
Koruyucu (Antimikrobiyal Ajan) Geniş spektrumlu antimikrobiyal aktiviteye sahiptir; bakteri, maya ve küflere karşı etkilidir. Farmasötik enjeksiyonluk çözeltilerde, kozmetik ürünlerde ve kişisel bakım formülasyonlarında koruyucu olarak kullanılır. FDA onaylıdır.
Kimyasal Ara Madde Benzil esterler, benzil eterler, benzilamin ve diğer birçok organik bileşiğin sentezinde temel bir yapı taşıdır. Parfüm ve aroma endüstrisinde yaygın olarak kullanılan benzil asetat ve benzil benzoat gibi esterlerin üretiminde kullanılır.
Lokal Anestezik Hafif lokal anestezik özellik gösterir. Lidokain gibi enjeksiyonluk ilaçlarla ilişkili ağrıyı azaltmak için formülasyonlara eklenir. Ayrıca diş çıkarma jellerinde ve topikal antipruritik (kaşıntı önleyici) ürünlerde bulunur.
Viskozite Düzenleyici Epoksi reçine sistemlerinde reaktif seyreltici olarak işlev görür; viskoziteyi düşürerek uygulama kolaylığı sağlar ve mekanik özellikleri iyileştirir.
Koku ve Aroma Bileşeni Yasemin, sümbül gibi çiçeksi kokulara katkıda bulunur; parfüm ve aroma formülasyonlarında sabitleyici ve yumuşatıcı olarak kullanılır.

4. TİPİK SPESİFİKASYONLAR (Endüstriyel ve Farmasötik Kalite)

Parametre Spesifikasyon
Saflık (%) ≥ 99,0 (endüstriyel); ≥ 99,5 (farmasötik)
Su İçeriği (%) ≤ 0,2
Benzaldehit İçeriği (%) ≤ 0,1
Asitlik (benzoik asit cinsinden, %) ≤ 0,05
Renk (Pt-Co, APHA) ≤ 20

5. KULLANIM ORANLARI (Sektörel)

Sektör / Uygulama Tipik Kullanım / Konsantrasyon
Farmasötik (Koruyucu) %0,5 – 2 (enjeksiyonluk ve topikal çözeltilerde)
Kozmetik ve Kişisel Bakım (Koruyucu) %0,5 – 1,5
Epoksi Reçine (Reaktif Seyreltici) %5 – 20
Boya, Vernik ve Mürekkep (Çözücü) %2 – 15
Parfüm ve Aroma (Sabitleyici/Çözücü) %1 – 10
Temizlik Ürünleri %1 – 5

6. AVANTAJLAR VE DEZAVANTAJLAR

✅ Avantajlar ❌ Dezavantajlar
Geniş spektrumlu koruyucu etkinlik; bakteri, maya ve küflere karşı etkili Yüksek konsantrasyonda cilt ve göz tahrişine neden olabilir
Düşük toksisite profili; FDA onaylı Yeni doğanlar ve prematüre bebeklerde "gasping sendromu" riski nedeniyle kontrendikedir
Düşük buhar basıncı; hızlı buharlaşmaz, uzun süreli etki sağlar Hassas bireylerde alerjik kontakt dermatite yol açabilir
Çok yönlü çözücü; polar ve apolar birçok maddeyi çözer Keskin olmayan ancak karakteristik aromatik kokusu bazı uygulamalarda istenmeyebilir
Doğal olarak bulunur; doğal kozmetik formülasyonlarına uygundur Kuvvetli oksitleyicilerle reaksiyona girer; depolama koşullarına dikkat edilmelidir

7. ALTERNATİFLER VE KARŞILAŞTIRMA

Alternatif Benzil Alkol ile Karşılaştırma
Fenoksietanol Benzer koruyucu profil; benzil alkole göre daha zayıf maya ve küf aktivitesi, ancak daha geniş pH aralığında etkilidir. Genellikle benzil alkol ile kombine edilir.
Etil Alkol (Etanol) Daha iyi çözücü ve dezenfektan; ancak çok daha uçucudur ve cildi kurutur. Koruyucu olarak benzil alkol kadar etkili değildir.
Propilen Glikol Daha iyi nemlendirici ve çözücü; koruyucu etkinliği benzil alkole göre çok daha zayıftır.
Parabenler (Metilparaben, Propilparaben) Güçlü koruyucu; ancak endokrin bozucu potansiyeli nedeniyle tüketici algısı olumsuzdur. Benzil alkol daha "temiz etiket" bir alternatiftir.
Benzoik Asit / Sodyum Benzoat Gıda koruyucusu olarak yaygındır; sadece asidik pH'da etkilidir (pH < 5). Benzil alkol daha geniş pH aralığında çalışır.

8. GÜVENLİK, DEPOLAMA VE TAŞIMA

  • GHS Sınıflandırması (CLP Yönetmeliği):

    • Uyarı Kelimesi: Uyarı

    • Zararlılık İfadeleri:

      • H302: Yutulması halinde zararlıdır.

      • H315: Cilt tahrişine yol açar.

      • H319: Ciddi göz tahrişine yol açar.

      • H335: Solunum yolu tahrişine yol açabilir.

    • Önlem İfadeleri: P261, P264, P271, P280, P302+P352, P304+P340, P305+P351+P338, P312, P332+P313, P337+P313.

  • Özel Uyarı (Farmasötik Kullanım): Prematüre bebekler ve yenidoğanlarda "gasping sendromu"na (metabolik asidoz, solunum depresyonu) neden olabileceğinden, bu popülasyonlarda kullanımı kontrendikedir.

  • Depolama:

    • Serin (<25 °C), kuru ve iyi havalandırılmış bir alanda, sıkıca kapalı orijinal ambalajında saklayın.

    • Işıktan koruyun; uzun süreli ışık maruziyeti oksidasyona ve benzaldehit oluşumuna yol açabilir.

    • Kuvvetli oksitleyici maddelerden uzak tutun.

  • Kişisel Koruyucu Donanım (KKD): Kimyasal dayanımlı eldiven (nitril, neopren), koruyucu gözlük. Büyük miktarlarla çalışırken veya yetersiz havalandırma durumunda organik buhar filtresi olan solunum koruyucu kullanın.

  • Taşıma: Tehlikeli madde olarak sınıflandırılmaz.

9. SIKÇA SORULAN SORULAR

S1: Benzil alkol neden enjeksiyonluk ilaçlarda kullanılır?
Benzil alkol, enjeksiyonluk çözeltilerde hem koruyucu (çok dozlu flakonlarda mikrobiyal üremeyi önlemek için) hem de hafif lokal anestezik olarak kullanılır. Lidokain gibi bazı enjeksiyonların neden olduğu ağrıyı azaltmaya yardımcı olur.

S2: Benzil alkol doğal mıdır?
Evet, benzil alkol doğada birçok bitki, meyve, çay ve uçucu yağda (yasemin, sümbül, ylang-ylang) doğal olarak bulunur. Ticari olarak hem doğal kaynaklardan izole edilebilir hem de sentetik olarak üretilebilir. Doğal kaynaklı benzil alkol, doğal kozmetik formülasyonlarında tercih edilir.

S3: Kozmetikte neden koruyucu olarak kullanılır?
Benzil alkol, bakteri, maya ve küflere karşı geniş spektrumlu antimikrobiyal aktivite gösterir. Parabenler gibi tartışmalı koruyuculara kıyasla daha "temiz etiket" bir alternatif olarak kabul edilir ve birçok sertifikalı doğal/organik kozmetik standardı tarafından kullanımına izin verilir.

S4: Benzil alkolün raf ömrü nedir?
Uygun koşullarda (serin, kuru, ışıktan korunmuş, kapalı ambalaj) saklandığında raf ömrü en az 24 aydır. Işığa maruz kalması, yavaşça benzaldehite oksitlenmesine ve karakteristik badem benzeri bir kokunun oluşmasına neden olabilir.

S5: Benzil alkol hangi malzemelerle uyumsuzdur?
Kuvvetli oksitleyicilerle (nitrik asit, hidrojen peroksit, potasyum permanganat) şiddetli reaksiyona girebilir. Bazı plastik türlerini (polistiren, polikarbonat) çözebilir veya yumuşatabilir; depolama ve kullanımda cam, HDPE veya paslanmaz çelik ekipmanlar tercih edilmelidir.

10. HIZLI REFERANS TABLOSU

Özellik Değer
CAS 100-51-6
Formül C₆H₅CH₂OH
Molekül Ağırlığı 108,14 g/mol
Görünüm Renksiz, berrak sıvı
Koku Hafif, hoş aromatik
Erime Noktası −15,2 °C
Kaynama Noktası 205,3 °C
Yoğunluk 1,044 g/cm³
Ana Kullanımlar Çözücü, koruyucu, kimyasal ara madde, lokal anestezik

Resimler

Sorularınız mı var? Yardımcı olalım!

Etkili İş Çözümleri? — İletişime Geçin
Sürükle