Amino Trimetilen Fosforik Asit, Amino Trimethylene Phoshonic Acid, Nitrilo Trimethylene Triphosphonic Acid, ATMP, TMP,  6419-19-8

Amino Trimetilen Fosforik Asit, Amino Trimethylene Phoshonic Acid, Nitrilo Trimethylene Triphosphonic Acid, ATMP, TMP,  6419-19-8

Amino Trimetilen Fosfonik Asit (ATMP) – Detaylı Açıklama

Kimyasal Tanım ve Özellikler:

• Formül: C₃H₁₂NO₉P₃

• Molekül Ağırlığı: 299,05 g/mol

• CAS No: 6419-19-8

• Fiziksel Özellik: Sıvı formda bulunur, ayrıca kristal toz halinde de üretilebilir. Katı hali suda iyi çözünür, düşük sıcaklıklarda ve kış koşullarında kullanıma uygundur.

• Ambalaj: Genellikle varil içinde sevk edilir.

• Öne Çıkan Özellikler:

  • Çok güçlü şelasyon kapasitesi

  • Kireç oluşumunu (CaCO₃) önleme

  • Korozyon inhibitörü olarak metal yüzeyleri koruma

  • Kimyasal stabilite: Hidrolize karşı dirençli, uzun süreli kullanımda bozulmaz

Endüstriyel Kullanım Alanları:

• Su Arıtma ve Soğutma Sistemleri:

  • Termik santrallerde ve petrol rafinerilerinde dolaşımlı soğutma suyu sistemlerinde

  • Petrol sahası boru hatlarında kireç ve korozyon önleyici olarak

• Petrol Endüstrisi:

  • Kuyular çevresinde kayaç erozyonunu azaltma

• Tekstil Endüstrisi:

  • Boyama ve beyazlatma işlemlerinde kenetleme ajanı

• Metal İşleme:

  • Pas önleyici ve yüzey işleme maddesi

• Deterjan Sektörü:

  • Temizlik ajanı olarak formülasyonlarda

• Kağıt ve Selüloz Üretimi:

  • Çökelme inhibitörü ve pH düzenleyici

Üretim Süreci:

1. Formaldehitin oksidasyonu → formik asit elde edilir.

2. Fosforik asit ile reaksiyon → Trimetilen Fosforik Asit (TMPO) öncülü oluşur.

3. Amidasyon (amonyak ile reaksiyon) → Son ürün ATMP elde edilir.

Alternatif yöntem: Fosforik asit ve amonyak doğrudan reaksiyona sokularak üretim yapılabilir (daha az yaygın).

Avantajları:

• Çok yönlü kullanım alanı (su arıtma, petrol, tekstil, metal, deterjan, kağıt)

• Çevreye zararlı olmayan yapısı

• Kalsiyum ve magnezyum tuzlarının çökelmesini engelleyerek suyun kalitesini artırması

• Kristal toz formunun lojistik ve iklim avantajı

Özetle: ATMP, fosforik asit türevi güçlü bir şelatlayıcı ve korozyon inhibitörüdür. Endüstriyel su sistemlerinde kireç ve korozyon önleme işleviyle kritik rol oynar. Çok yönlü yapısı sayesinde su arıtma, petrol, tekstil, metal işleme, deterjan ve kağıt endüstrilerinde yaygın olarak kullanılmaktadır.

Amino Trimetilen Fosfonik Asit (ATMP) – Türkçe Detaylı Profil

Kimyasal Kimlik:

• İsim: Amino Trimetilen Fosfonik Asit (ATMP)

• Formül: C₃H₁₂NO₉P₃

• Molekül Ağırlığı: 299,05 g/mol

• CAS Numarası: 6419-19-8

• EINECS Numarası: 229-146-5

• MDL Numarası: MFCD00002138

🔹 Diğer İsimler ve Ticari Adlar

• ATMP

• ATMPA

• AMP

• AminoTri (Methylene Phosphonic Acid)

• Tris (Methylene Phosphonic Acid) Amine

• Nitrilotrimetilfosfonik Asit (NTP)

• Nitrilotris (metilen) trifosfonik asit

• Aminotris (metilenfosfonik asit)

• Ticari isimler: Dequest 2000 / Dequest 2001, Ferrofos 509 / Ferrofos 59, Dowell L-37, Briquest 301-50A

🔹 Sektörel Uygunluk Tablosu

🔹 ATMP Alternatifleri

• EDTA (Etilendiamintetraasetik Asit): Güçlü şelatlayıcı, deterjan ve su arıtmada yaygın.

• DTPA (Dietilentriaminpentaasetik Asit): EDTA’dan daha güçlü şelatlayıcı, kağıt ve tekstilde kullanılır.

• HEDP (1-Hidroksietiliden-1,1-Difosfonik Asit): Yaygın fosfonat alternatifi, ölçek/kireç inhibitörü.

• PBTC (Fosfonobütan Trikarboksilik Asit): Soğutma suyu sistemlerinde güçlü eşik inhibitörü.

• Poliakrilik Asit ve Kopolimerler: Su arıtmada dispersant ve kireç inhibitörü olarak kullanılır.

Özet: ATMP, güçlü şelasyon, kireç önleme ve korozyon inhibitörü özellikleriyle öne çıkan bir organofosfonik asit türevidir. Çok yönlü yapısı sayesinde su arıtma, petrol, tekstil, metal işleme, deterjan ve kağıt endüstrilerinde kritik rol oynar. Ticari isimleri (Dequest, Ferrofos, Briquest) ve alternatifleri (EDTA, DTPA, HEDP, PBTC) ile endüstriyel su yönetimi ve temizlik formülasyonlarında merkezi bir kimyasaldır.