İş inovasyonunu en üst düzeye çıkararak iş potansiyelinizi ortaya çıkarıyoruz.
Eposta GönderSodyum Siyanür, Sodium Cyanide, 143-33-9
| Parametre | Açıklama |
|---|---|
| Ürün Adı | Sodyum Siyanür |
| Kimyasal Adı | Sodyum siyanür |
| Diğer İsimleri | Sodyum tuzu, Siyanürlü sodanın sodyum tuzu, Hidrosiyanik asit sodyum tuzu |
| CAS Numarası | 143-33-9 |
| EC Numarası | 205-599-4 |
| Kimyasal Formül | NaCN |
| Moleküler Ağırlık | 49,01 g/mol |
| Kimyasal Sınıfı | İnorganik siyanür tuzu |
| Görünüm | Beyaz kristal katı |
| Koku | Hafif badem kokusu (siyanür iyonu nedeniyle; birçok kişi tarafından algılanamaz) |
| Yoğunluk | ~1,6 g/cm³ |
| Erime Noktası | 563 °C |
| Kaynama Noktası | 1.496 °C |
KİMYASAL YAPI VE AÇIKLAMASI:
Sodyum Siyanür (NaCN), hidrosiyanik asidin (hidrojen siyanür) sodyum tuzudur. Bir sodyum katyonu (Na⁺) ve bir siyanür anyonundan (CN⁻) oluşur. Siyanür iyonu, bir karbon atomunun bir azot atomuna üçlü bağ ile bağlandığı lineer bir yapıya sahiptir (C≡N). Bu lineer, yüksek polariteli iyon, bileşiğin aşırı toksisitesinin kaynağıdır; sitokrom c oksidazdaki ferrik iyona (Fe³⁺) bağlanarak hücresel solunumu inhibe eden metabolik bir zehir olarak işlev görür. Sodyum Siyanür, beyaz, suda yüksek oranda çözünür, higroskopik kristal bir katıdır. Madencilikte altın ve gümüş çıkarma, elektrokaplama ve kimyasal ara ürün olarak yaygın şekilde kullanılır. Asitlerle temasında son derece toksik hidrojen siyanür gazı (HCN) açığa çıkarır. Sodyum Siyanür, potansiyel kötüye kullanım riski nedeniyle Kimyasal Silahlar Sözleşmesi kapsamında Çizelge 3 maddesidir.
Yapısal Özellikler:
Sodyum katyonu (Na⁺) ve siyanür anyonu (CN⁻) içerir
Karbon-azot üçlü bağına sahip lineer siyanür iyonu (C≡N)
Yüksek polariteli iyonik bileşik
Higroskopik (havadan nem emer)
Asitlerle reaksiyona girerek hidrojen siyanür gazı (HCN) açığa çıkarır
| Özellik | Değer |
|---|---|
| Kimyasal Formül | NaCN |
| Moleküler Ağırlık | 49,01 g/mol |
| Görünüm | Beyaz kristal katı |
| Koku | Hafif badem kokusu (siyanür iyonu) |
| Yoğunluk | ~1,6 g/cm³ |
| Erime Noktası | 563 °C |
| Kaynama Noktası | 1.496 °C |
| Suda Çözünürlük | Yüksek oranda çözünür (~58 g/100 mL, 20°C'de) |
| Alkolde Çözünürlük | Çözünür |
| Organik Çözücülerde | Az çözünür |
| pH (Sulu Çözelti) | ~11-12 (kuvvetli alkali) |
| Higroskopiklik | Higroskopik |
| Bozunma | Isıtıldığında veya asitlerle temas ettiğinde bozunur |
| Buhar Basıncı | Çok düşük (katı) |
| Çözücü | Çözünürlük |
|---|---|
| Su | Yüksek oranda çözünür (~58 g/100 mL, 20°C'de) |
| Alkol | Çözünür |
| Organik Çözücüler | Az çözünür |
| Asitler | Reaksiyon verir (HCN gazı açığa çıkarır) |
| Özellik | Açıklama |
|---|---|
| Kimyasal Sınıfı | İnorganik siyanür tuzu |
| Karbon Oksidasyon Durumu | +2 (CN⁻ içinde) |
| pH (Sulu Çözelti) | ~11-12 (kuvvetli alkali) |
| Asitlerle Reaksiyon | Hidrojen siyanür gazı (HCN) açığa çıkarır |
| Metal İyonları ile Reaksiyon | Metal siyanür kompleksleri oluşturur (örn. [Au(CN)₂]⁻, [Ag(CN)₂]⁻) |
| Hidroliz | Suda yavaşça hidrolize olarak HCN ve NaOH oluşturur |
| Oksidasyon | Oksitleyicilerle siyanata (OCN⁻) oksitlenebilir |
| Higroskopiklik | Higroskopik |
Temel Kimyasal Reaksiyonlar:
Asit Reaksiyonu (TEHLİKELİ):
NaCN + HCl → NaCl + HCN ↑ (hidrojen siyanür gazı, son derece toksik)
Hidroliz:
NaCN + H₂O → HCN + NaOH
Altın Kompleksleşmesi (Madencilik):
4Au + 8NaCN + O₂ + 2H₂O → 4Na[Au(CN)₂] + 4NaOH
Oksidasyon (siyanata):
NaCN + 2H₂O₂ → NaOCN + 2H₂O
| Sektör | Uygulama |
|---|---|
| Madencilik | Hidrometalurji yoluyla altın ve gümüş çıkarma (siyanür liçi) |
| Elektrokaplama | Metal kaplama çözeltilerinde kullanılır |
| Kimyasal Sentez | Organik ve inorganik bileşikler için ara ürün (nitriller, siyanürik klorür) |
| Laboratuvar | Analitik reaktif ve kimyasal sentez |
| İlaç | Belirli ilaç ara maddelerinin sentezinde kullanılır |
| Özel Uygulamalar | Boya üretimi, çeliğin yüzey sertleştirme (karbürleme) ve fümigasyon (kısıtlı kullanımlar) |
| Parametre | Spesifikasyon |
|---|---|
| Saflık (NaCN) | ≥ %95,0 (endüstriyel) / ≥ %98,0 (reaktif) |
| Görünüm | Beyaz kristal katı |
| Sodyum Siyanür İçeriği | ≥ %95,0 |
| Sodyum Hidroksit (NaOH) | ≤ %2,0 |
| Sodyum Karbonat (Na₂CO₃) | ≤ %1,0 |
| Sodyum Klorür (NaCl) | ≤ %0,5 |
| Nem | ≤ %0,5 |
| Temin Edilebilir Formlar | Katı (briket, granül, toz) ve sulu çözelti |
| Parametre | Bilgi |
|---|---|
| Depolama Koşulları | Sıkıca kapatılmış kaplarda saklayın |
| Depolama Sıcaklığı | Serin, kuru, iyi havalandırılmış alan |
| Uzak Tutulması Gerekenler | Nem, asitler, ısı, oksitleyiciler, gıda ve yem |
| Ambalaj Seçenekleri | Variller (50 kg, 100 kg), kutular (25 kg), dökme torbalar |
| Raf Ömrü | Sınırlı; neme maruz kaldığında bozunur |
Kritik Kullanım Notları:
ASLA asitler veya asit oluşturan maddelerle karıştırmayın (toksik HCN gazı açığa çıkarır)
Yalnızca sürekli gaz dedeksiyonu ve izleme bulunan belirlenmiş alanlarda kullanın
Acil durum duşu ve göz yıkama istasyonları kolayca erişilebilir olmalıdır
Dökülmeler için dekontaminasyon çözeltileri (örn. sodyum hipoklorit) hazır bulundurulmalıdır
Çift muhafaza sistemleri önerilir
Bakım için sıkı kilit-etiket prosedürleri
Atık yönetimi için özel siyanür imha yöntemleri gereklidir
| Parametre | Değer |
|---|---|
| GHS Sınıflandırması | GHS06 (Kafatası ve Çapraz Kemikler), GHS09 (Çevre) |
| Tehlike İfadeleri | H300 (Yutulması halinde öldürücüdür), H310 (Cilt teması halinde öldürücüdür), H330 (Solunması halinde öldürücüdür), H372 (Uzun süreli veya tekrarlı maruziyette organlarda hasara neden olur), H410 (Sucul ortamda çok toksik, kalıcı etki) |
| Önlem İfadeleri | P260, P262, P264, P270, P271, P280, P284, P301+P310, P302+P352, P304+P340, P310, P361, P363, P403+P233, P405, P501 |
| Sinyal Kelimesi | Tehlike |
| UN Numarası | 1689 |
| Tehlike Sınıfı | 6.1 (Toksik maddeler) |
| Ambalaj Grubu | I |
| Toksisite | Yutma, soluma veya cilt emilimi ile son derece toksik |
| LD50 (Oral, Sıçan) | ~6,44 mg/kg |
| Etki Mekanizması | Sitokrom c oksidaza (Fe³⁺) bağlanarak hücresel solunumu inhibe eder |
| Antidot | Hidroksokobalamin (B12a vitamini), sodyum tiyosülfat veya amil nitrit (tıbbi gözetim altında) |
| Hedef Organlar | Beyin, kalp, solunum sistemi, merkezi sinir sistemi |
| Kanserojenite | Kanserojen olarak sınıflandırılmamıştır |
| Ekotoksisite | Sucul yaşam için çok toksik |
YAŞAM VEYA SAĞLIK İÇİN ACİL TEHLİKE (IDLH): 25 mg/m³
SON DERECE TOKSİK
YUTULMASI, SOLUNMASI VEYA CİLT YOLUYLA EMİLMESİ HALİNDE ÖLDÜRÜCÜDÜR
HÜCRESEL SOLUNUMU HIZLA ENGELLER
| Maruziyet Yolu | Yapılacak İşlem |
|---|---|
| Soluma | Kişiyi hemen temiz havaya çıkarın. Solunum durmuşsa suni teneffüs yapın. Solunum zorsa oksijen verin. ACİL tıbbi yardım alın. Tıbbi personel tarafından yönlendirildiği şekilde oksijen ve antidot (hidroksokobalamin) uygulayın. |
| Cilt Teması | Kirlenmiş giysileri hemen çıkarın. Cildi en az 15 dakika bol su ile yıkayın. ACİL tıbbi yardım alın. Antidot tıbbi gözetim altında uygulanabilir. |
| Göz Teması | Bol su ile en az 15 dakika hemen durulayın. Kontakt lensleri çıkarın. ACİL tıbbi yardım alın. |
| Yutma | Kusturmayın. Bilinci yerindeyse bol su veya süt için. ACİL tıbbi yardım alın. Antidotu (hidroksokobalamin veya sodyum tiyosülfat) tıbbi gözetim altında uygulayın. |
ANTİDOT BİLGİLERİ:
Birinci basamak antidot: Hidroksokobalamin (B12a Vitamini) – 5 gram intravenöz infüzyon
İkinci basamak: Sodyum tiyosülfat – 12,5 gram intravenöz infüzyon
Amil nitrit (inhalasyon) geçici önlem olarak kullanılabilir
Tıbbi tedaviyi GECİKTİRMEYİN
| Parametre | Bilgi |
|---|---|
| UN Numarası | 1689 |
| Tehlike Sınıfı | 6.1 (Toksik maddeler) |
| Ambalaj Grubu | I |
| Doğru Taşıma Adı | Sodyum siyanür |
| Deniz Kirletici | Evet |
| ADR/RID Etiketi | 6.1 |
| IMDG Kodu | Sınıf 6.1 |
| IATA/ICAO | Sınıf 6.1 |
| Ek İşaretlemeler | "Zehir" ve "Tehlikeli Madde" etiketleri gereklidir |
Taşıma Kısıtlamaları:
Sodyum Siyanür, sıkı taşıma düzenlemelerine tabidir
Taşıma, uluslararası ve ulusal tehlikeli madde yönetmeliklerine uygun olarak yapılmalıdır
Özel acil durum prosedürleri geçerlidir
Dökme yük olarak taşınmaz; konteynırlar gıda ve yemden ayrılmış olmalıdır
| Bölge | Durum |
|---|---|
| AB | REACH kayıtlı; Sıkı kontrollere tabidir |
| Türkiye (KKDİK) | Zorunlu uyum; kayıt gereklidir; Kısıtlı kullanım |
| ABD | TSCA listelenmiştir; EPA düzenlemelerine tabidir (SARA Başlık III - Aşırı Tehlikeli Madde) |
| Kimyasal Silahlar Sözleşmesi | Çizelge 3 maddesi |
| Gümrük GTIP Kodu | 2837.11.00 |
| EINECS | 205-599-4 |
| Diğer Düzenlemeler | Kapsamlı uluslararası ve ulusal kontrollere tabidir; ithalat ve ihracat için izin gerekebilir; Hırsızlık ve kötüye kullanımı önlemek için güvenlik önlemleri gerektirir |
ÖZET:
Sodyum Siyanür (NaCN, CAS 143-33-9), beyaz, suda yüksek oranda çözünür, hafif badem kokulu kristal bir katıdır. Moleküler ağırlığı 49,01 g/mol, yoğunluğu yaklaşık 1,6 g/cm³ ve erime noktası 563 °C'dir. Higroskopiktir ve asitlerle reaksiyona girerek son derece toksik hidrojen siyanür gazı açığa çıkarır.
En önemli kullanım alanı, siyanür liçi prosesi ile madencilikte altın ve gümüş çıkarılmasıdır. Ayrıca elektrokaplama, kimyasal sentez ve laboratuvar reaktifi olarak kullanılır.
Sodyum Siyanür SON DERECE TOKSİKTİR. Yutulması, solunması veya cilt yoluyla emilmesi halinde öldürücüdür. Sitokrom c oksidaza bağlanarak hücresel solunumu hızla engeller ve tedavi edilmezse dakikalar içinde ölüme yol açar. UN 1689, Sınıf 6.1, Ambalaj Grubu I olarak sınıflandırılmıştır. Sucul ortamda çok toksik ve kalıcı etki gösterir.
Depolama, sıkıca kapatılmış kaplarda, serin, kuru ve iyi havalandırılmış alanlarda, nemden, asitlerden, ısıdan ve oksitleyicilerden uzakta yapılmalıdır. ASLA asitler veya asit oluşturan maddelerle karıştırmayın. Maruziyet durumunda ACİL tıbbi yardım alın. Antidot tedavisi (hidroksokobalamin veya sodyum tiyosülfat) tıbbi gözetim altında uygulanmalıdır.
Temel Özellikler:
| Özellik | Değer |
|---|---|
| Görünüm | Beyaz kristal katı |
| Kimyasal Formül | NaCN |
| Moleküler Ağırlık | 49,01 g/mol |
| CAS Numarası | 143-33-9 |
| EC Numarası | 205-599-4 |
| Yoğunluk | ~1,6 g/cm³ |
| Erime Noktası | 563 °C |
| Suda Çözünürlük | Yüksek oranda çözünür |
| Koku | Hafif badem kokusu |
| Birincil Kullanım | Altın ve gümüş çıkarma |
| UN Numarası | 1689 |
| Tehlike Sınıfı | 6.1 (Toksik) |
| Ambalaj Grubu | I |
Kritik Güvenlik Noktaları:
SON DERECE TOKSİK: H300, H310, H330 (Yutulması, cilt teması veya solunması halinde öldürücüdür)
ORGAN HASARI: H372 (Uzun süreli veya tekrarlı maruziyette organlarda hasar)
ÇEVRE TEHLİKESİ: H410 (Sucul ortamda çok toksik, kalıcı etki)
ASİT REAKSİYONU: Toksik hidrojen siyanür gazı (HCN) açığa çıkarır
DEPOLAMA: Sıkıca kapalı, serin, kuru, iyi havalandırılmış, asitlerden ve nemden uzak
KORUYUCU EKİPMAN: Tam kişisel koruyucu ekipman gereklidir
ANTİDOT: Hidroksokobalamin veya sodyum tiyosülfat (tıbbi gözetim altında)
KRİTİK UYARILAR:
Aşırı Toksisite: Sodyum Siyanür, en toksik endüstriyel kimyasallardan biridir. Yutma, soluma veya cilt emilimini takiben dakikalar içinde ölümcül olabilir. Acil tıbbi müdahale şarttır. Antidot tedavisi tıbbi gözetim altında tek etkili müdahaledir.
Asit Reaksiyonu: Asitlerle temas, HİDROJEN SİYANÜR GAZI (HCN) açığa çıkarır; bu son derece toksik ve hızlı etkili bir gazdır. Öldürücü konsantrasyonlara hızla ulaşılabilir. Sodyum Siyanür, tüm asitlerden ve asit oluşturan maddelerden uzakta saklanmalıdır.
Hidroliz: Nem varlığında Sodyum Siyanür yavaşça hidrolize olarak HCN gazı açığa çıkarır. Nemden koruyun, kapalı kaplarda ve sürekli havalandırma ile gaz dedeksiyonu bulunan kuru alanlarda saklayın.
Siyanür Dekontaminasyonu: Dökülmeler, siyanür iyonunu yok etmek için sodyum hipoklorit veya hidrojen peroksit kullanılarak derhal nötralizasyon gerektirir. Atık yönetimi için özel siyanür imha yöntemleri gereklidir. Çevresel yayılım kesinlikle önlenmelidir.
Mevzuat Kontrolleri: Sodyum Siyanür, izinler, kayıt, güvenlik gereklilikleri ve taşıma kısıtlamaları dahil olmak üzere sıkı düzenleyici kontrollere tabidir. Uyum zorunludur. Kimyasal Silahlar Sözleşmesi kapsamında Çizelge 3 maddesidir.
Önemli Beyan: Bu Teknik Veri Sayfası (TDS) yalnızca bilgilendirme amaçlıdır. Sağlanan bilgiler mevcut verilere dayanmaktadır ve doğru olduğuna inanılmaktadır. Ancak, kullanıcı ürünün kendi özel uygulamaları için uygunluğunu belirleme ve tüm geçerli düzenlemelere ve güvenlik gerekliliklerine uyma konusunda tek başına sorumludur. Tam güvenlik, kullanım, depolama ve mevzuat uyumluluğu bilgileri için her zaman üretici/tedarikçi tarafından sağlanan resmi Güvenlik Bilgi Formu'na (SDS/MSDS) başvurun. Kullanıcılar ürünü kendi proses ve uygulamalarında test etmekle yükümlüdür. Sodyum Siyanür ile çalışırken tüm yerel, ulusal ve uluslararası düzenlemelere uyulmalıdır. Bu malzeme SON DERECE TOKSİKTİR ve yalnızca son derece kontrollü koşullar altında endüstriyel kullanım içindir. Aşırı toksisitesi nedeniyle, kullanımdan önce detaylı risk değerlendirmesi ve acil durum müdahale planı oluşturulmalıdır. Sodyum Siyanür'ü asla uygun eğitim ve koruyucu ekipman olmadan kullanmayın. Maruziyet durumunda ACİL tıbbi yardım alın.