İş inovasyonunu en üst düzeye çıkararak iş potansiyelinizi ortaya çıkarıyoruz.
Eposta GönderHidroksi Etil Metil Selüloz, Hydroxyethyl Methyl Cellulose, Hydroxy Ethyl Methyl Cellulose, HEMC, 9032-42-2
HİDROKSİETİL METİL SELÜLOZ (HEMC)
CAS No: 9032-42-2
Selüloz eter – Metil ve Hidroksietil modifiye
1. ÜRÜN TANIMI
| Özellik | Açıklama |
|---|---|
| Kimyasal Adı | Methyl 2-hydroxyethyl cellulose |
| Yaygın İsimler | Hydroxyethyl Methyl Cellulose (HEMC), Hymetellose |
| Ticari Markalar | Tylose® MH (Shin-Etsu), Walocel® MK (Dow), Bermocoll® M (Nouryon) |
| Görünüm | Beyaz ila açık bej renkli, serbest akışlı toz |
| Koku | Hafif karakteristik, kokusuz |
| Yapı | Selüloz omurgasına eter bağlarıyla bağlı metoksi (-OCH₃) ve hidroksietil (-OCH₂CH₂OH) grupları |
2. FİZİKSEL VE KİMYASAL ÖZELLİKLER
| Parametre | Değer / Aralık | Not |
|---|---|---|
| Yoğunluk | 1,28 – 1,30 g/cm³ (20 °C) | Gerçek yoğunluk |
| Yığın Yoğunluğu | ~350 kg/m³ | Sıkıştırılmamış |
| pH (%1 çözelti, 20°C) | 5,5 – 8,0 | Nötr / hafif bazik |
| Çözünürlük | Soğuk suda çözünür, sıcak suda şişer/dağılır | Organik çözücülerde çözünmez |
| Yüzey Gerilimi (0,1%, 20°C) | 45 – 55 dyn/cm | İnşaatta yapışma ve kayma direncine katkı sağlar |
| Flokülasyon Sıcaklığı (0,5%) | 60 – 90 °C | Çözelti bulanıklaşır, viskozite düşer |
| pH Stabilite Aralığı | 3 – 11 | Asidik ve bazik sistemlere uygun (çimento pH~12-13 kısa süreli stabil) |
| Termo-jelasyon | Yok (belirgin jelleşme olmaz; HPMC’den farklıdır) | Sadece flokülasyon gözlenir |
3. KİMYASAL MODİFİKASYON DERECELERİ
| Bileşen | Tipik Değer | Açıklama |
|---|---|---|
| Metoksi içeriği (–OCH₃) | ~26 wt.% (23–30) | Metil substitüsyonu |
| Hidroksietil içeriği (–OCH₂CH₂OH) | ~8 wt.% (6–10) | Hidroksietil substitüsyonu |
| Metil D.S. (Degree of Substitution) | 1,3 – 2,2 mol/mol selüloz | Her anhidroglukoz birimindeki metil sayısı |
| Hidroksietil M.S. (Molar Substitution) | 0,06 – 0,50 mol/mol selüloz | Toplam hidroksietil molü |
4. VİSKOZİTE SINIFLARI (Brookfield, 20°C, %2 çözelti)
HEMC, uygulamaya göre farklı viskozite derecelerinde üretilir:
| Viskozite Sınıfı | 2% çözelti (mPa·s veya cP) | Tipik Kullanım Alanı |
|---|---|---|
| Düşük | 400 – 1.500 | Gıda, kozmetik, spreyle uygulanan kaplamalar |
| Orta | 4.000 – 10.000 | Tablet kaplama, diş macunu, lateks boyalar |
| Yüksek (İnşaat) | 15.000 – 25.000 | Harçlar, fayans yapıştırıcısı, kayma önleyici sıvalar |
| Çok Yüksek | 35.000 – 60.000 | Özel inşaat uygulamaları (kendiliğinden yayılan şap) |
Not: Ölçüm koşulları: Brookfield RVT, spindle #4-7, 20 rpm. %2 çözelti hazırlanırken toz yavaşça ilave edilmeli, topaklanmayı önlemek için yeterli karıştırma süresi (30-60 dk) verilmelidir.
5. FONKSİYONEL ÖZELLİKLER
| Özellik | Açıklama |
|---|---|
| Su tutma | Harç ve çimento sistemlerinde su kaybını önler; hidratasyonu iyileştirir |
| Kıvam artırıcı (reoloji) | Pseudoplastik (kesme incelmesi) davranış; düşük kaymada yüksek viskozite |
| Kayma direnci (sag resistance) | Düşey yüzeylerde sarkmayı önler – HEMC, HPMC’ye göre bu alanda üstündür |
| Yapışma | Yüzey gerilimini düşürerek yapışmayı artırır |
| Film oluşturma | Şeffaf, esnek filmler; tablet kaplama ve kozmetikte kullanılır |
| Emülsiyon stabilizasyonu | Yağ-su karışımlarını stabilize eder |
6. ÇÖZÜNDÜRME TEKNİĞİ (Topaklanmayı Önlemek İçin)
HEMC suda doğrudan çözülebilir, ancak doğru yöntem uygulanmalıdır:
Önerilen yöntem – Sıcak-Soğuk (Hot-Cold):
-
Gerekli suyun 1/3'ünü 80-90°C sıcaklığa ısıtın.
-
HEMC tozunu sıcak suda dağıtın (çözünmez, sadece dağılır).
-
Kalan 2/3 suyu soğuk (5-20°C) olarak ilave edin ve karıştırın.
-
Çözelti soğudukça şeffaf ve homojen hale gelir.
Alternatif: Tozu glikol (PG) veya alkol ile ön ıslatıp ardından su ekleyin.
Uyarı: Doğrudan soğuk suya hızlı ekleme topaklanmaya (balık gözü) neden olur.
7. UYGULAMA ALANLARI VE TİPİK DOZAJLAR
| Sektör | Kullanım Payı | Tipik Dozaj (ağırlıkça) | Fonksiyon |
|---|---|---|---|
| İnşaat | %65-70 | %0,2 – 0,7 (kuru karışıma) | Su tutma, işlenebilirlik, kayma önleme |
| Kozmetik | ~%10 | %0,3 – 1,0 | Viskozite, köpük stabilitesi, emülsiyon |
| Boya & Kaplama | ~%5 | %0,2 – 0,5 | Reoloji kontrolü (yardımcı kalınlaştırıcı) |
| İlaç | < %5 | %2 – 5 (tablet bağlayıcı/kaplama) | Film kaplama (HPMC daha yaygın) |
| Gıda | < %2 | %0,1 – 0,5 | Kıvam verici (bazı formülasyonlarda) |
İlaç notu: HEMC, farmakopelerde (USP/NF, Ph.Eur.) HPMC kadar yaygın monograflara sahip değildir. Bu nedenle ilaçta “sınırlı” veya “nadir” kullanılır. Kozmetik ve inşaat ana pazarlarıdır.
8. DİĞER SELÜLOZ ETERLERLE KARŞILAŞTIRMA
| Özellik | HEMC | HPMC | HEC |
|---|---|---|---|
| Su tutma (inşaat) | Yüksek | Çok yüksek | Düşük |
| Kayma direnci | Çok yüksek | Orta | Düşük |
| Yüzey gerilimi düşürme | İyi | Orta | Zayıf |
| Tuz toleransı | Orta | Orta | Yüksek |
| Termo-jelasyon | Yok | Var (60-80°C) | Yok |
| Lateks boyada kullanım | Yardımcı | Yardımcı | Birincil |
| Petrol sondajı | Nadir | Nadir | Yaygın |
| İlaç/gıda uygunluğu | Sınırlı | Mükemmel | Sınırlı |
9. DEPOLAMA VE RAF ÖMRÜ
| Koşul | Gereklilik |
|---|---|
| Sıcaklık | +30 °C altında (uzun süreli 30°C üzeri performans kaybı) |
| Nem | Kapalı, kuru ortam (bağıl nem < %70) |
| Ambalaj | Orijinal, nem geçirmez ambalajında |
| Raf ömrü | Üretim tarihinden itibaren 24 ay (uygun koşullarda) |
| Topaklanma | Nem alırsa topaklanır ve çözünürlüğü azalır; kullanmayın |
10. GÜVENLİK VE ELDE TAŞIMA
-
Tehlike sınıfı: Zararlı değil (non-hazardous)
-
Toz kontrolü: Soluma tozundan kaçının – maske kullanın.
-
Cilt/göz: Tahriş edici değildir, ancak mekanik tahriş olabilir – bol su ile yıkayın.
-
Yangın: Yanıcı değildir, ancak toz bulutu patlayıcı olabilir (tüm organik tozlar gibi).
11. MEVZUAT VE STANDARTLAR
| Bölge | Durum |
|---|---|
| AB (REACH) | Kayıtlı |
| ABD (TSCA) | Listeli |
| Gıda (FDA) | 21 CFR 172.870 (belirli tipler için) |
| Kosmetik (EU) | Bileşen olarak onaylı |
| Farmakope | HEMC için USP/NF monografı yoktur (HPMC mevcuttur) |
12. TİPİK ANALİZ SERTİFİKASI (COA) DEĞERLERİ (Yüksek viskoziteli inşaat sınıfı)
| Parametre | Tipik Değer |
|---|---|
| Görünüm | Beyaz toz |
| Viskozite (2%, 20°C, Brookfield) | 18.000 ± 2.000 cP |
| Nem (Karl Fischer) | ≤ %5,0 |
| pH (%1 çözelti) | 6,0 – 7,5 |
| Metoksi içeriği | %26 – 28 |
| Hidroksietil içeriği | %7,5 – 8,5 |
| Ağır metaller (Pb) | ≤ 10 ppm |
| Kalıntı çözücü (metanol, etanol) | ≤ 500 ppm |
13. NOTLAR VE ÖZEL UYARILAR
-
Çimento sistemleri: Yüksek pH (12-13) kısa süreli etki eder; HEMC bu ortamda hidrolize olmaz ancak uzun süreli (aylar) ıslak çimento içinde viskozite kaybı olabilir.
-
Mikrobiyal bozunma: Selüloz eterler biyobozunur; uzun süre bekleyen sulu çözeltilere koruyucu eklenmelidir.
-
Reoloji seçimi: Kayma direnci istenen düşey uygulamalarda HEMC, daha iyi su tutma istenen yatay harçlarda HPMC tercih edilir.
