Dimetil Ftalat, Dimethyl Phthalate, Dimethyl o-Phthalate, DMP, 131-11-3
DİMETİL FTALAT (DMP)
CAS Numarası: 131-11-3
EC Numarası (EINECS): 205-011-6
Moleküler Formül: C₁₀H₁₀O₄
Moleküler Ağırlık: 194,19 g/mol
REACH Durumu: Kayıtlı
MADDE 1: ÜRÜN TANIMI VE KİMYASAL KİMLİK
| Parametre |
Açıklama |
| Kimyasal Adı (IUPAC) |
Dimetil benzen-1,2-dikarboksilat |
| Diğer İsimler |
Dimetil Ftalat, DMP, Dimetil o-Ftalat, 1,2-Benzendikarboksilik asit dimetil esteri, Ftalik asit dimetil esteri, o-Ftalik asit dimetil esteri, Benzene-1,2-dikarboksilik asit dimetil ester |
| CAS Numarası |
131-11-3 |
| EC Numarası (EINECS) |
205-011-6 |
| Moleküler Formül |
C₁₀H₁₀O₄ |
| Moleküler Ağırlık |
194,19 g/mol |
| Kimyasal Sınıfı |
Ftalat esteri (ftalik asit diesteri) |
| Yapı |
C₆H₄(COOCH₃)₂ (benzen halkası üzerinde orto pozisyonunda iki ester grubu) |
| Görünüm |
Renksiz, berrak sıvı |
| Koku |
Hafif tatlımsı, hafif aromatik |
| Saflık (GC ile) |
≥ %99,5 |
MADDE 2: FİZİKSEL VE KİMYASAL ÖZELLİKLER
| Özellik |
Değer |
| Moleküler Formül |
C₁₀H₁₀O₄ |
| Moleküler Ağırlık |
194,19 g/mol |
| Görünüm |
Renksiz, berrak sıvı |
| Koku |
Hafif tatlımsı, hafif |
| Kaynama Noktası |
~282 °C (760 mmHg'de) |
| Erime Noktası |
~0 °C (32 °F) |
| Yoğunluk (20°C) |
~1,19 g/cm³ |
| Yoğunluk (25°C) |
~1,189 g/cm³ |
| Kırılma İndisi (n²⁰D) |
~1,515 |
| Viskozite (25°C) |
~17 cP |
| Parlama Noktası |
~146 °C (kapalı kap) |
| Kendiliğinden Tutuşma Sıcaklığı |
~460 °C |
| Buhar Basıncı (20°C) |
< 0,01 mmHg (çok düşük) |
| pH (sulu) |
Nötr (~7,0) |
| Suda Çözünürlük |
~4,3 g/L (25°C) (az çözünür) |
| LogP (oktanol/su) |
1,56 (orta derecede hidrofobik) |
| Buhar Yoğunluğu (hava=1) |
6,7 (havadan ağırdır) |
| Asit Değeri |
≤ 0,05 mg KOH/g |
| Ester Değeri |
~575 mg KOH/g |
| Nem İçeriği |
≤ %0,15 |
| Uçucu Madde |
≤ %0,5 (105°C'de 3 saat) |
MADDE 3: ÇÖZÜNÜRLÜK PROFİLİ
| Çözücü |
Çözünürlük |
Koşul |
| Su |
Az çözünür (~4,3 g/L) |
25°C |
| Aseton |
Tamamen karışabilir |
- |
| Etanol |
Tamamen karışabilir |
- |
| Metanol |
Tamamen karışabilir |
- |
| Benzen |
Tamamen karışabilir |
- |
| Toluen |
Tamamen karışabilir |
- |
| Ksilen |
Tamamen karışabilir |
- |
| Etil Asetat |
Tamamen karışabilir |
- |
| Kloroform |
Tamamen karışabilir |
- |
| Mineral Yağlar |
Tamamen karışabilir |
- |
| Alifatik Hidrokarbonlar |
Kısmen karışabilir |
- |
Kritik Not: DMP, suda düşük çözünürlüğe (4,3 g/L) sahiptir ancak çoğu organik çözücü ile tamamen karışabilir. Orta düzeydeki LogP değeri (1,56), dengeli hidrofilik/lipofilik karakteri gösterir.
MADDE 4: KİMYASAL ÖZELLİKLER VE REAKSİYONLAR
| Özellik |
Açıklama |
| Kimyasal Sınıfı |
Ftalat diesteri (aromatik ester) |
| Fonksiyonel Gruplar |
Benzen halkasına bağlı iki ester grubu (-COOCH₃) |
| Reaktivite |
Normal koşullarda düşük; tipik ester reaksiyonları gösterir |
| Hidroliz (Asidik) |
Asidik koşullarda ftalik asit ve metanole hidroliz olur |
| Hidroliz (Bazik) |
Bazik koşullarda ftalat tuzları ve metanole hidroliz olur (saponifikasyon) |
| Transesterifikasyon |
Asit/baz katalizörleri varlığında diğer alkollerle reaksiyona girer |
| Termal Bozunma |
> 300°C'de ftalik anhidrit, metanol, CO ve CO₂ açığa çıkarır |
| Oksidasyon |
Yanıcıdır; güçlü oksitleyicilerle reaksiyona girer |
4.1. Stabilite
| Parametre |
Bilgi |
| Termal Stabilite |
Normal koşullarda kararlı (~282°C'ye kadar) |
| Polimerizasyon |
Polimerleşmez |
| Geçimsizlikler |
Güçlü oksitleyiciler, güçlü asitler, güçlü bazlar (yüksek sıcaklıklarda) |
| Korozyon |
Çoğu metale karşı korozyif değildir |
| Bozunma Ürünleri |
Ftalik anhidrit, metanol, CO, CO₂ |
MADDE 5: SPEKTRAL VERİLER
| Parametre |
Değer |
| FTIR (KBr, cm⁻¹) |
3070 (C-H aromatik), 2950 (C-H alifatik), 1725 (C=O ester), 1600 (C=C aromatik), 1280 (C-O ester), 1120 (C-O-C) |
| ¹H-NMR (CDCl₃, ppm) |
7,70 (dd, 2H, aromatik H-3,6), 7,50 (dd, 2H, aromatik H-4,5), 3,85 (s, 6H, CH₃) |
| ¹³C-NMR (CDCl₃, ppm) |
167,5 (C=O), 132,0 (aromatik C-1,2), 131,5 (aromatik C-3,6), 128,5 (aromatik C-4,5), 52,0 (CH₃) |
| UV (λmax, MeOH) |
277 nm, 285 nm |
| Kütle Spektrometrisi (EI-MS) |
194 [M]⁺, 163 [M-OCH₃]⁺, 149 [ftalik anhidrit]⁺ |
MADDE 6: SAFİYET VE KALİTE SPESİFİKASYONLARI
| Parametre |
Standart Kalite |
Yüksek Saflık Kalitesi |
| Saflık (GC ile) |
≥ %99,0 |
≥ %99,5 |
| Renk (APHA) |
≤ 10 |
≤ 5 |
| Asit Değeri (mg KOH/g) |
≤ 0,05 |
≤ 0,02 |
| Ester Değeri (mg KOH/g) |
575 - 585 |
576 - 582 |
| Nem (Karl Fischer ile) |
≤ %0,15 |
≤ %0,05 |
| Yoğunluk (20°C) |
1,188 - 1,192 g/cm³ |
1,189 - 1,191 g/cm³ |
| Kırılma İndisi (n²⁰D) |
1,514 - 1,516 |
1,515 - 1,516 |
| Kül İçeriği |
≤ %0,01 |
≤ %0,005 |
| Uçucu Madde |
≤ %0,5 |
≤ %0,3 |
| Görünüm |
Berrak, renksiz |
Berrak, renksiz |
| Koku |
Hafif, karakteristik |
Hafif, karakteristik |
MADDE 7: BAŞLICA KULLANIM ALANLARI
7.1. Kişisel Bakım ve Kozmetik
| Kullanım Alanı |
Fonksiyon |
Uygunluk |
| Parfümler / Kolonyalar |
Sabitleyici, kokunun kalıcılığını artırır |
Yüksek |
| Oje |
Çözücü, film oluşturucu katkı |
Yüksek |
| Saç Spreyleri |
Plastikleştirici, formül stabilizatörü |
Yüksek |
| Kişisel Bakım Ürünleri |
Çözücü ve taşıyıcı (deodorant, losyon, krem) |
Düzenlemeye tabi |
| Güneş Koruyucular |
UV filtreleri için çözücü |
Orta |
7.2. Plastikler ve Polimerler
| Kullanım Alanı |
Fonksiyon |
Uygunluk |
| Selüloz Asetat |
Selüloz asetat film ve lifler için plastikleştirici |
Yüksek |
| Selüloz Nitrat |
Plastikleştirici, uyumlaştırıcı |
Yüksek |
| Polivinil Asetat (PVAc) |
Plastikleştirici, esnekliği artırır |
Yüksek |
| Sentetik Reçineler |
Plastikleştirici, düşük migrasyon katkısı |
Sınırlı |
| Polimetil Metakrilat (PMMA) |
Plastikleştirici, optik berraklık artırıcı |
Sınırlı |
| PVC (Polivinil Klorür) |
Plastikleştirici (sınırlı, esas olarak PVC plastisolleri için) |
Sınırlı |
| Kauçuk Endüstrisi |
Sentetik kauçuk için plastikleştirici |
Yüksek |
7.3. Kaplamalar ve Mürekkepler
| Kullanım Alanı |
Fonksiyon |
Uygunluk |
| Vernikler |
Çözücü, plastikleştirici, reçine uyumlaştırıcı |
Yüksek |
| Laklar |
Çözücü, plastikleştirici, film esnekliği artırıcı |
Yüksek |
| Endüstriyel Boyalar |
Çözücü, viskozite düzenleyici |
Yüksek |
| Baskı Mürekkepleri |
Taşıyıcı çözücü, plastikleştirici |
Yüksek |
| Ahşap Vernikleri |
Plastikleştirici, akış ve düzleşme sağlayıcı |
Yüksek |
7.4. Yapıştırıcılar ve Sızdırmazlık Malzemeleri
| Kullanım Alanı |
Fonksiyon |
Uygunluk |
| Epoksi Yapıştırıcılar |
Plastikleştirici, esneklik artırıcı |
Yüksek |
| PVC Yapıştırıcılar |
Plastikleştirici, viskozite düzenleyici |
Yüksek |
| Kontak Yapıştırıcılar |
Yapışkanlık artırıcı, esneklik |
Yüksek |
| Sıcak Eriyik Yapıştırıcılar |
Plastikleştirici, viskozite düşürücü |
Sınırlı |
7.5. Böcek Kovucular
| Kullanım Alanı |
Fonksiyon |
Uygunluk |
| Sivrisinek Kovucular |
Aktif bileşen (kovucu formülasyonlarda) |
Yüksek |
| Böcek Kovucular |
Aktif bileşen (genellikle DEET ile kombinasyon halinde) |
Yüksek |
| Hayvan Kovucular |
Zararlı kontrolü için aktif bileşen |
Orta |
7.6. İlaç ve Farmasötik
| Kullanım Alanı |
Fonksiyon |
Uygunluk |
| Tablet Kaplamaları |
Film kaplamalar için plastikleştirici |
Kaliteye bağlı |
| Kapsül Üretimi |
Jelatin kapsüllerde kırılganlığı azaltır |
Kaliteye bağlı |
| Kontrollü Salınım Formülasyonları |
Etkin madde salınımını düzenler |
Sınırlı |
| Çözücü |
Sıvı formülasyonlarda stabilizatör |
Düzenlemeye tabi |
7.7. Tarım Kimyasalları
| Kullanım Alanı |
Fonksiyon |
Uygunluk |
| Pestisit Formülasyonları |
Çözücü ve taşıyıcı |
Çevresel olarak sınırlı |
| Fungisit Formülasyonları |
Çözücü ve taşıyıcı |
Sınırlı |
| Sıvı Gübreler |
Homojen dağılımı sağlar |
Sınırlı |
| Emülgatör Katkısı |
Yağ-su karışımını kolaylaştırır |
Sınırlı |
7.8. Endüstriyel ve Özel Kimyasallar
| Kullanım Alanı |
Fonksiyon |
Uygunluk |
| Katalizör Taşıyıcı |
Organik peroksit formülasyonlarında |
Yüksek |
| Organik Peroksitler |
Peroksit formülasyonlarında katkı |
Yüksek |
| Gaz Kromatografisi |
Sabit faz sıvısı |
Yüksek |
| Dielektrik Sıvılar |
Özel sıvılarda bileşen |
Orta |
| Yağlayıcı Katkıları |
Kauçuk/plastik işlemede sürtünmeyi azaltır |
Orta |
| Tekstil Yardımcıları |
Boyama proseslerinde taşıyıcı |
Orta |
7.9. Ambalaj ve Filmler
| Kullanım Alanı |
Fonksiyon |
Uygunluk |
| Esnek Filmler |
Selüloz asetat filmler için plastikleştirici |
Gıda dışı |
| Koruyucu Kaplamalar |
Çözücü ve stabilizatör |
Endüstriyel |
| Blister Ambalaj |
Optik berraklık artırıcı |
Sınırlı |
| Endüstriyel Ambalaj |
Viskozite düzenleyici |
Yüksek |
MADDE 8: TÜREVLERİ VE YAN ÜRÜNLERİ
| Bileşik |
Açıklama |
| Ftalik Anhidrit |
Hidroliz ürünü, diğer ftalatların öncülü |
| Ftalik Asit |
Hidroliz ürünü |
| Monometil Ftalat (MMP) |
Kısmi hidroliz ürünü, metabolit |
| Metanol |
Hidroliz yan ürünü |
| Diğer Ftalatlar (DEP, DBP, DOP) |
Transesterifikasyon ile üretilir |
MADDE 9: YAYGIN FTALATLARIN KARŞILAŞTIRILMASI
| Özellik |
DMP (Dimetil) |
DEP (Dietil) |
DBP (Dibutil) |
DEHP/DOP (Dioktil) |
DIDP (Diizodesil) |
| Moleküler Formül |
C₁₀H₁₀O₄ |
C₁₂H₁₄O₄ |
C₁₆H₂₂O₄ |
C₂₄H₃₈O₄ |
C₂₈H₄₆O₄ |
| Moleküler Ağırlık |
194 g/mol |
222 g/mol |
278 g/mol |
390 g/mol |
446 g/mol |
| Kaynama Noktası |
282 °C |
298 °C |
340 °C |
385 °C |
>400 °C |
| Uçuculuk |
Yüksek |
Orta |
Düşük |
Çok düşük |
Çok düşük |
| Suda Çözünürlük |
Az (4,3 g/L) |
Az (1,1 g/L) |
Çözünmez |
Çözünmez |
Çözünmez |
| LogP |
1,56 |
2,47 |
4,45 |
7,50 |
9,37 |
| Ana Kullanım |
Böcek kovucu, selüloz asetat, özel polimerler |
Kozmetik, parfüm sabitleyici, selüloz asetat |
PVC, yapıştırıcı, kauçuk, laklar |
PVC, vinil, kablo kaplamaları, döşeme |
Kablolar, otomotiv, dayanıklı PVC |
| Toksikolojik Durum |
Görece düşük toksisite |
Düşük toksisite |
Endokrin bozucu endişe |
Çevresel endişeler, kısıtlı |
Daha güvenli, düşük migrasyon |
| Kullanım Payı (100 birim üzerinden) |
8 |
12 |
15 |
40 |
25 |
MADDE 10: ÜRETİM YÖNTEMLERİ VE HAM MADDELER
10.1. Başlıca Üretim Yöntemleri
| Yöntem |
Açıklama |
| Doğrudan Esterifikasyon |
Ftalik anhidrit + 2 Metanol (fazla) → Dimetil ftalat + Su (asit katalizörlü, en yaygın yöntem) |
| Transesterifikasyon |
Ftalik asit esterlerinin metanol ile reaksiyonu |
10.2. Hammaddeler
| Hammadde |
Rolü |
| Ftalik Anhidrit |
Ana öncül (o-ksilen veya naftalin oksidasyonundan elde edilir) |
| Metanol |
Alkol bileşeni (esterifikasyon için fazla miktarda) |
| Asit Katalizörü |
Sülfürik asit, p-toluen sülfonik asit (esterifikasyon katalizörü) |
| Nötralize Edici Ajan |
Sodyum karbonat, kostik soda |
MADDE 11: SEKTÖREL UYGUNLUK MATRİSİ
| Sektör |
Uygulama |
Uygunluk |
| Kozmetik ve Kişisel Bakım |
Parfüm sabitleyici, çözücü, plastikleştirici |
Yüksek |
| Plastikler ve Polimerler |
Plastikleştirici (selüloz asetat, PVAc, kauçuk) |
Yüksek |
| Böcek Kovucular |
Aktif bileşen |
Yüksek |
| Kaplamalar ve Boyalar |
Çözücü, plastikleştirici, viskozite düzenleyici |
Yüksek |
| Yapıştırıcılar ve Sızdırmazlık Malzemeleri |
Plastikleştirici, esneklik artırıcı |
Yüksek |
| Baskı Mürekkepleri |
Taşıyıcı çözücü, plastikleştirici |
Yüksek |
| İlaç Sanayi |
Tablet kaplama plastikleştiricisi |
Kaliteye bağlı |
| Tarım |
Pestisit çözücüsü, taşıyıcı |
Çevresel olarak sınırlı |
| Ambalaj |
Filmler için plastikleştirici |
Gıda dışı |
| Ev ve Temizlik Ürünleri |
Çözücü, stabilizatör, koku sabitleyici |
Yüksek |
| Gıda Teması |
Yasaktır (gıda sınıfı değildir) |
Uygun Değil |
| Doğrudan Su Arıtma |
Uygulanabilir değil |
Uygun Değil |
MADDE 12: TOKSİKOLOJİ VE SAĞLIK ETKİLERİ
| Parametre |
Değer / Açıklama |
| GHS Sınıflandırması |
Çoğu yargı bölgesinde tehlikeli madde olarak sınıflandırılmaz, ancak ftalatlar düzenleyici incelemeye tabidir |
| Oral LD50 (Sıçan) |
~5.000 - 10.000 mg/kg (düşük akut toksisite) |
| Dermal LD50 (Tavşan) |
> 5.000 mg/kg |
| Soluma LC50 (Sıçan) |
> 5 mg/L (4 saat) |
| Cilt Tahrişi |
Hafif veya tahriş edici değil |
| Göz Tahrişi |
Hafif tahriş edici |
| Cilt Duyarlılaşması |
Duyarlılaştırıcı değil |
| Endokrin Bozuculuk |
Sınırlı kanıt; diğer ftalatlardan (DBP, DEHP) daha az etkili |
| Mutajenite |
Negatif (Ames testi, in vitro çalışmalar) |
| Kanserojenite |
Sınıflandırılmamıştır (IARC Grup 3: sınıflandırılamaz) |
| Üreme Toksisitesi |
Yüksek moleküler ağırlıklı ftalatlara kıyasla daha düşük endişe |
| Hedef Organlar |
Karaciğer, böbrekler (yüksek doz hayvan çalışmalarında) |
12.1. Düzenleyici Durum
| Düzenleme |
Durum |
| AB REACH |
Kayıtlı; SVHC listesinde değil |
| AB Kozmetik Direktifi |
Kozmetiklerde izinlidir (konsantrasyon sınırlamaları uygulanabilir) |
| AB Oyuncak Direktifi |
Oyuncak ve çocuk bakım ürünlerinde kısıtlıdır |
| FDA (ABD) |
Gıda teması için onaylanmamıştır (dolaylı gıda katkı maddesi) |
| California Prop 65 |
Listelenmemiştir |
| EPA (ABD) |
Listelenmiştir; bildirime tabidir |
MADDE 13: EKOTOKSİKOLOJİ VE ÇEVRESEL DAVRANIŞ
| Parametre |
Değer / Açıklama |
| Balık Toksisitesi (LC50, 96 saat) |
~100 - 200 mg/L (çeşitli balık türleri) |
| Daphnia Toksisitesi (EC50, 48 saat) |
~50 - 150 mg/L |
| Alg Toksisitesi (EC50, 72 saat) |
~50 - 150 mg/L |
| Bakteri Toksisitesi (EC50) |
> 1.000 mg/L |
| Biyobirikim Faktörü (BCF) |
Düşük (LogP = 1,56, BCF < 100) |
| Bozunabilirlik |
Kolay biyolojik olarak bozunabilir (OECD 301, ≥ %60, 28 gün) |
| Hidroliz |
Çevresel koşullarda yavaş hidroliz (yarı ömür: yıllar) |
| Fotodegradasyon |
Atmosferde hidroksil radikalleri ile reaksiyona girer (yarı ömür: ~1 gün) |
| Toprak Hareketliliği |
Orta hareketlilik (Koc ~ 100-500) |
| Biyobirikim Potansiyeli |
Düşük (LogP < 3) |
| Kalıcılık |
Düşük (kolay biyolojik bozunur ancak hidrolitik olarak kararlı) |
| Su Tehlike Sınıfı (WGK Almanya) |
WGK 1 (suya hafif tehlike) |
Ekotoksikolojik Özet: DMP, orta derecede akuatik toksisiteye sahiptir (LC₅₀/EC₅₀ 50-200 mg/L). Kolay biyolojik olarak bozunabilir (OECD 301) ve düşük biyobirikim potansiyeline sahiptir (LogP = 1,56). Ancak, bir ftalat esteri olarak, çevresel kalıcılık ve potansiyel endokrin etkiler, uygun taşıma ve atık yönetimi gerektirir. WGK 1 olarak sınıflandırılmıştır (suya hafif tehlike).
MADDE 14: GÜVENLİK ÖNLEMLERİ VE KİŞİSEL KORUYUCU EKİPMAN
| Parametre |
Bilgi |
| Solunum Koruma |
İyi havalandırılan alanlarda normalde gerekmez; yüksek konsantrasyonlarda organik buhar kartuşu kullanın |
| Eldiven |
Kimyasal dayanımlı (nitril, butil kauçuk, neopren) |
| Göz Koruma |
Kimyasal koruyucu gözlük |
| Vücut Koruma |
Kimyasal önlük (dökme taşıma için) |
| Havalandırma |
Genel havalandırma yeterlidir; proses noktalarında yerel egzoz |
| Mühendislik Kontrolleri |
Mümkün olduğunda kapalı sistemler |
MADDE 14.5: DEPOLAMA BİLGİLERİ
| Parametre |
Bilgi |
| Depolama Koşulları |
Serin, kuru, iyi havalandırılmış alan |
| Sıcaklık |
Oda sıcaklığı (15-30°C); aşırı ısıdan kaçının |
| Kap |
HDPE variller, metal variller, IBC tanklar, esnek tanklar, ISO tanklar |
| Kaçınılması Gereken Maddeler |
Güçlü oksitleyiciler, güçlü asitler, güçlü bazlar (yüksek sıcaklıkta) |
| Raf Ömrü |
24 ay (önerilen depolama koşullarında) |
| Özel Notlar |
Hidrolizi önlemek için nemden koruyun; ateş kaynaklarından uzak tutun |
MADDE 15: TAŞIMA VE AMBALAJ
15.1. Ambalaj Seçenekleri
| Ambalaj Tipi |
Kapasite |
| HDPE / Metal Varil |
230 kg |
| IBC Tank |
1.180 kg |
| Esnek Tank |
22 - 24 MT |
| ISO Tank Konteyner |
22 - 24 MT |
15.2. Taşıma Bilgileri
| Parametre |
Bilgi |
| UN Numarası |
Düzenlenmemiştir (tehlikeli madde olarak sınıflandırılmamıştır) |
| Tehlike Sınıfı |
Uygulanamaz |
| Ambalaj Grubu |
Uygulanamaz |
| Doğru Taşıma Adı |
Dimetil Ftalat |
| ADR/RID |
Düzenlenmemiştir |
| IMDG Kodu |
Düzenlenmemiştir |
| IATA (Hava) |
Düzenlenmemiştir |
| Deniz Kirletici |
Hayır |
| Taşıma Notları |
Isıdan uzak tutun; sızıntıyı önleyin |
MADDE 16: YANGINLA MÜCADELE ÖNLEMLERİ
| Parametre |
Bilgi |
| Yangın Tehlikesi |
Yanıcı sıvı (parlama noktası 146°C); kolay tutuşmaz |
| Söndürme Maddeleri |
Su sisi, köpük, CO₂, kuru kimyasal |
| Özel Tehlikeler |
> 300°C ısıtıldığında ftalik anhidrit, metanol, CO, CO₂ açığa çıkarır |
| Bozunma Ürünleri |
Ftalik anhidrit, metanol, CO, CO₂ |
| Koruyucu Donanım |
Basınçlı solunum cihazı (SCBA), tam koruyucu giysi |
| Patlama Riski |
Yoktur; buhar/hava karışımları patlayıcı değildir |
| Su Kullanımı |
Aşırı sudan kaçının; akışın drenajlara girmesini önleyin |
MADDE 17: KAZARA DÖKÜLME VE TEMİZLEME
| Parametre |
Bilgi |
| Kişisel Koruma |
Eldiven, koruyucu gözlük, koruyucu giysi (dökme dökülmelerde) |
| Havalandırma |
Havalandırmayı artırın |
| Kontrol |
Kaynağı durdurun; emici malzemelerle döküntüyü kontrol altına alın |
| Temizleme Yöntemleri |
Emici malzeme (kum, toprak, vermikülit) ile emdirin; kapalı kaplarda toplayın |
| Çevresel Önlemler |
Drenajlara, kanalizasyonlara ve su kütlelerine girmesini önleyin (düşük su çözünürlüğüne rağmen potansiyel kirleticidir) |
| Atık Bertarafı |
Yerel düzenlemelere göre; yakma (tehlikeli atık) |
MADDE 18: İLK YARDIM ÖNLEMLERİ
| Maruziyet Yolu |
Yapılacak İşlem |
| Soluma |
Kişiyi temiz havaya çıkarın. Solunum zorluğu varsa oksijen verin. Belirtiler devam ederse tıbbi yardım alın. |
| Cilt Teması |
Bol su ve sabun ile yıkayın. Kirlenmiş giysileri çıkarın. |
| Göz Teması |
Bol su ile en az 15 dakika durulayın. Tahriş devam ederse tıbbi yardım alın. |
| Yutma |
Kusturmayın. Ağzı su ile çalkalayın. Bol su için. Hemen tıbbi yardım alın. |
MADDE 19: MEVZUAT BİLGİLERİ
| Bölge / Kurum |
Durum |
| AB REACH (EC 1907/2006) |
Kayıtlı |
| Türkiye KKDİK |
Kayıt zorunluluğu vardır |
| ABD TSCA |
Listelenmiştir |
| ABD FDA |
Gıda teması için onaylanmamıştır; dolaylı gıda katkı maddesi |
| AB Kozmetik Yönetmeliği |
İzinlidir (kısıtlamalarla) |
| AB Oyuncak Direktifi 2009/48/EC |
Oyuncaklarda kısıtlıdır |
| Japonya (ENCS) |
Listelenmiştir |
| Çin (IECSC) |
Listelenmiştir |
| Kore (KECL) |
Listelenmiştir |
| Avustralya (AICS) |
Listelenmiştir |
| Kanada (DSL) |
Listelenmiştir |
| GHS Sınıflandırması |
Çoğu yargı bölgesinde tehlikeli madde olarak sınıflandırılmamıştır (bölgeye göre değişir) |
MADDE 20: ÖZET VE KRİTİK UYARILAR
Temel Özellikler
| Özellik |
Değer |
| Görünüm |
Renksiz, berrak sıvı |
| Koku |
Hafif tatlımsı, hafif |
| CAS |
131-11-3 |
| Formül |
C₁₀H₁₀O₄ |
| Moleküler Ağırlık |
194,19 g/mol |
| Kaynama Noktası |
282 °C |
| Erime Noktası |
~0 °C |
| Suda Çözünürlük |
4,3 g/L (az çözünür) |
| LogP |
1,56 |
| Parlama Noktası |
146 °C |
| Birincil Kullanım |
Böcek kovucu, selüloz asetat için plastikleştirici, çözücü, parfüm sabitleyici |
KRİTİK UYARILAR
-
Ftalat Düzenleyici İncelemesi: DMP bir ftalat esteridir ve düzenleyici gözetim altındadır. Yüksek moleküler ağırlıklı ftalatlardan (DEHP, DBP) daha az kısıtlı olmasına rağmen, oyuncaklar, kozmetikler ve gıda teması uygulamalarında hala düzenlenmektedir.
-
Çevresel Endişeler: Bir ftalat olarak DMP, kolay biyolojik olarak bozunabilir olmasına rağmen çevresel etkilere sahip olabilir. Bertaraf, yerel çevre düzenlemelerine uygun olmalıdır. WGK 1 olarak sınıflandırılmıştır (suya hafif tehlike).
-
Endokrin Bozuculuk: DMP, diğer ftalatlara (DBP, DEHP, BBP) kıyasla daha düşük endokrin bozucu potansiyele sahiptir. Ancak, bir ftalat olarak devam eden toksikolojik incelemeye tabidir.
-
Gıda Sınıfı Değildir: DMP, doğrudan gıda teması uygulamaları için onaylanmamıştır. Sadece gıda dışı endüstriyel ve tüketici uygulamalarında kullanın.
-
Düşük Toksisite: DMP, nispeten düşük akut toksisiteye sahiptir (LD₅₀ > 5.000 mg/kg) ancak uygun KKD ile taşıma hala önerilmektedir.
-
Depolama: Neme karşı koruyun (hidroliz riski) ve güçlü oksitleyicilerden uzak tutun. Isı ve ateş kaynaklarından uzak, iyi havalandırılmış alanlarda depolayın.
-
Sürdürülebilirlik: DMP, fosil bazlı hammaddelerden (o-ksilen/naftalinden ftalik anhidrit) elde edilir. Biyo-bazlı alternatifler geliştirilme aşamasındadır.
-
Kozmetik Kullanımı: DMP, kozmetiklerde parfüm sabitleyici ve çözücü olarak izinlidir. Ancak, bölgeye bağlı olarak konsantrasyon sınırlamaları uygulanabilir.
ÖNEMLİ BEYAN: Bu Teknik Veri Sayfası (TDS) yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve mevcut bilimsel verilere dayanarak hazırlanmıştır. Kullanıcı, ürünün kendi özel uygulamasına uygunluğunu belirlemek ve tüm yerel, ulusal ve uluslararası düzenlemelere uymakla yükümlüdür. Tam güvenlik, depolama, kullanım, taşıma, atık ve mevzuat uyumluluğu bilgileri için üretici/tedarikçi tarafından sağlanan resmi Güvenlik Bilgi Formu'na (SDS/MSDS) başvurulmalıdır. Kullanıcı, ürünü kendi proses ve uygulamalarında test etmekle sorumludur. DMP ile çalışırken tüm yerel, ulusal ve uluslararası düzenlemelere uyulmalıdır.
