İş inovasyonunu en üst düzeye çıkararak iş potansiyelinizi ortaya çıkarıyoruz.
Eposta GönderPraseodim Oksit, Praseodymia, Praseodymium Oxide, 12037-29-5
PRASEODİM OKSİT (PR₆O₁₁)
PRASEODYMIUM OXIDE / PRASEODYMIA / PRASEODYMIUM(III,IV) OXIDE
1. ÜRÜN TANIMI VE KİMYASAL KİMLİK
| Parametre | Bilgi |
|---|---|
| Ürün Adı | Praseodim Oksit |
| Kimyasal Adı | Praseodim(III,IV) Oksit, Praseodim Oksit |
| Diğer İsimleri | Praseodymia, Pr₆O₁₁ |
| CAS Numarası | 12037-29-5 |
| EC Numarası (EINECS) | 234-857-9 |
| Kimyasal Formül | Pr₆O₁₁ |
| Moleküler Ağırlık | 1021.44 g/mol |
| Görünüm | Koyu kahverengi – siyah toz |
| Koku | Kokusuz |
| Fiziksel Hal (20°C) | Katı (toz) |
2. KİMYASAL YAPI
2.1. Moleküler Yapı
Praseodim oksit, nadir toprak elementi praseodim ile oksijenin oluşturduğu karma değerlikli bir oksittir. Hem Pr³⁺ hem de Pr⁴⁺ iyonlarını içerir. Kübik florit benzeri kristal yapıya sahiptir. Bu karma değerlikli yapı, bileşiğe yüksek katalitik aktivite, oksijen depolama kapasitesi ve renk verici özellikler kazandırır. Suda çözünmez ancak kuvvetli asitlerde çözünür.
Yapısal Özellikler:
PRASEODİM OKSİT [Pr₆O₁₁]
|
Pr³⁺/Pr⁴⁺ - O²⁻ İyonik Bağlar
|
+----------------+----------------+
| | |
Kübik Florit Kahverengi- Karma Değerlik
Benzeri Yapı Siyah Toz (Pr³⁺/Pr⁴⁺)
2.2. Yapısal Özellikler
| Parametre | Değer |
|---|---|
| Kristal Yapı | Kübik florit-benzeri |
| Kimyasal Formül | Pr₆O₁₁ |
| Moleküler Ağırlık | 1021.44 g/mol |
| Yoğunluk | ~6.7 g/cm³ |
| Görünüm | Koyu kahverengi – siyah toz |
| Erime Noktası | ~2,180 °C |
| Oksidasyon Durumları | Pr³⁺ ve Pr⁴⁺ (karma değerlik) |
| Oksijen Depolama Kapasitesi | Yüksek |
3. FİZİKSEL VE KİMYASAL ÖZELLİKLER
| Özellik | Değer | Açıklama |
|---|---|---|
| Görünüm | Koyu kahverengi – siyah toz | Saflığa bağlı olarak renk tonu değişir |
| Koku | Kokusuz | - |
| Kimyasal Formül | Pr₆O₁₁ | - |
| Moleküler Ağırlık | 1021.44 g/mol | - |
| Yoğunluk | ~6.7 g/cm³ | - |
| Erime Noktası | ~2,180 °C | - |
| Suda Çözünürlük (25°C) | Çözünmez | - |
| Asitlerde Çözünürlük | Çözünür | Praseodim tuzlarını oluşturur |
| Alkolde Çözünürlük | Çözünmez | - |
| Karma Değerlik | Pr³⁺/Pr⁴⁺ | Katalitik ve optik özellikler sağlar |
| Oksijen Depolama Kapasitesi | Yüksek | CeO₂'ye benzer |
| Termal Kararlılık | Yüksek | Oksidatif ortamlarda dayanıklı |
| Higroskopiklik | Düşük | - |
4. SAFLIK DERECELERİ
| Parametre | Teknik Sınıf | Yüksek Saflık Sınıfı | Analitik Sınıf |
|---|---|---|---|
| Saflık (Pr₆O₁₁) | ≥ %99.0 | ≥ %99.9 | ≥ %99.99 |
| Diğer Nadir Topraklar | ≤ %1.0 | ≤ %0.1 | ≤ %0.01 |
| Demir (Fe) | ≤ 100 ppm | ≤ 50 ppm | ≤ 20 ppm |
| Kalsiyum (Ca) | ≤ 100 ppm | ≤ 50 ppm | ≤ 20 ppm |
| Silisyum (Si) | ≤ 100 ppm | ≤ 50 ppm | ≤ 20 ppm |
| Ağır Metaller (Pb) | ≤ 50 ppm | ≤ 20 ppm | ≤ 10 ppm |
| Klorür (Cl⁻) | ≤ 0.1% | ≤ 0.05% | ≤ 0.02% |
| Kurutma Kaybı | ≤ 1.0% | ≤ 0.5% | ≤ 0.3% |
| Partikül Boyutu (D50) | 5-20 µm | 1-10 µm | 0.5-5 µm |
| BET Yüzey Alanı | 5-15 m²/g | 10-20 m²/g | 15-30 m²/g |
5. KARARLILIK VE REAKTİVİTE
| Parametre | Bilgi |
|---|---|
| Kimyasal Kararlılık | Yüksek sıcaklıklarda kararlı; oksidatif ortamlarda dayanıklı. |
| Kaçınılması Gereken Koşullar | Kuvvetli asitler, yüksek nem (uzun süreli), indirgeyici ortamlar. |
| Uyumsuz Maddeler | Kuvvetli asitler, güçlü indirgeyiciler, halojenler. |
| Tehlikeli Bozunma Ürünleri | Yüksek sıcaklıkta oksidasyon ile praseodim oksit kararlıdır; asitlerle praseodim tuzları. |
| Tehlikeli Polimerizasyon | Gerçekleşmez. |
| Higroskopiklik | Düşük. |
5.1. Kimyasal Reaksiyonlar
-
Asitler ile Reaksiyon:
Pr₆O₁₁ + 18HCl → 6PrCl₃ + Cl₂↑ + 9H₂O
Pr₆O₁₁ + 18HNO₃ → 6Pr(NO₃)₃ + 3NO₂↑ + 9H₂O -
İndirgeme (Yüksek Sıcaklıkta):
Pr₆O₁₁ + H₂ → Pr₂O₃ + H₂O (indirgenme) -
Oksidasyon:
Pr₆O₁₁ + O₂ → PrO₂ (yüksek sıcaklıkta)
6. UYGULAMA ALANLARI
6.1. Cam ve Seramik Endüstrisi
| Uygulama | Fonksiyon | Detaylar |
|---|---|---|
| Sarı-Yeşil Pigment | Renk verici | Cam ve seramik renklendirme |
| UV Absorpsiyonu | UV filtreleme | Özel camlarda katkı maddesi |
| Cam Renklendirme | Optik renklenme | Dekoratif ve endüstriyel cam |
| Seramik Sırları | Renk ve parlaklık | Seramik sırlarında kullanılır |
6.2. Katalizör Uygulamaları
| Uygulama | Fonksiyon | Detaylar |
|---|---|---|
| Otomotif Katalitik Konvertörler | Oksijen depolama | Üç yollu katalizörler |
| Redoks Katalizörü | Katalitik aktivite | Kimya endüstrisi |
| Oksidasyon Katalizörleri | Oksidasyon reaksiyonları | Organik sentez |
6.3. Elektronik ve Enerji
| Uygulama | Fonksiyon | Detaylar |
|---|---|---|
| Katı Oksit Yakıt Hücreleri (SOFC) | Karma iletken | Araştırma uygulamaları |
| Elektronik Bileşenler | Dielektrik malzeme | Özel elektronik uygulamalar |
| Sensörler | Oksijen algılama | Gaz sensörleri |
6.4. Metalurji
| Uygulama | Fonksiyon | Detaylar |
|---|---|---|
| Alaşım Katkısı | Mekanik özellik iyileştirme | Özel alaşım uygulamaları |
| Tane İnceltici | Mikro yapı kontrolü | Metalurjik işlemler |
6.5. Sektörel Uygunluk Tablosu
| Sektör | Uygunluk | Açıklama |
|---|---|---|
| Cam ve Seramik | Uygun | Sarı-yeşil pigment, UV absorpsiyonu |
| Katalizör | Uygun | Otomotif konvertörler, redoks katalizörleri |
| Elektronik/Enerji | Uygun | SOFC, sensörler |
| Metalurji | Uygun | Alaşım katkısı, tane inceltici |
| Gıda | Uygun Değil | Nadir toprak oksit, uygun değildir |
| Kozmetik | Uygun Değil | Nadir toprak oksit, uygun değildir |
7. ÜRETİM SÜRECİ
| Aşama | Proses | Açıklama |
|---|---|---|
| 1. Hammadde Hazırlama | Nadir toprak konsantreleri | Monazit veya bastnazit cevherlerinden ekstraksiyon |
| 2. Ayırma | Solvent ekstraksiyon | Praseodimin diğer nadir topraklardan ayrılması |
| 3. Çöktürme | Kimyasal çöktürme | Praseodim tuzlarının çöktürülmesi |
| 4. Kalsinasyon | Termal işlem | Oksit formuna dönüştürme (800-1000°C) |
| 5. Oksidasyon | Termal oksidasyon | Pr₆O₁₁ formuna oksidasyon |
| 6. Öğütme | Mekanik işlem | İstenen partikül boyutuna getirme |
| 7. Kalite Kontrol | Analiz ve testler | ICP-OES, XRD, BET yüzey alanı |
7.1. Başlıca Üretici Ülkeler
| Ülke | Açıklama |
|---|---|
| Çin | Başlıca üretici |
| ABD | Nadir toprak üretimi |
| Avustralya | Nadir toprak madenciliği |
8. ALTERNATİF / MUADİL ÜRÜNLER
| Alternatif | Açıklama | Ne Zaman Kullanılır |
|---|---|---|
| Praseodim Nitrat | Çözelti kimyası için | Sıvı formda praseodim gerektiğinde |
| Praseodim Klorür | Çözelti kimyası için | Sıvı formda praseodim gerektiğinde |
| Neodimyum Oksit (Nd₂O₃) | Optik uygulamalar | Farklı optik özellikler gerektiğinde |
| Seryum Oksit (CeO₂) | Katalizör uygulamaları | Benzer oksijen depolama özellikleri |
| Terbiyum Oksit (Tb₄O₇) | Fosfor uygulamaları | Farklı optik özellikler gerektiğinde |
9. GÜVENLİK VE TOKSİKOLOJİ
| Parametre | Değer |
|---|---|
| Akut Oral Toksisite (LD50, Sıçan) | > 2.000 mg/kg (düşük toksisite) |
| Dermal Toksisite | Düşük |
| Cilt Tahrişi | Hafif tahriş edici |
| Göz Tahrişi | Hafif ila orta tahriş edici |
| Soluma | İnce toz solunması solunum yolu tahrişine neden olabilir. |
| Karsinojenisite | Karsinojen olarak sınıflandırılmamıştır. |
| Mutajenisite | Mutajenik değil. |
| Kronik Etkiler | Nadir toprak oksitlerinin biyoyararlanımı düşüktür; uzun süreli maruziyette akciğer etkileri görülebilir. |
| Çevresel Tehlikeler | Sucul yaşam için düşük ila orta toksisite. |
9.1. GHS Sınıflandırması
| Tehlike Sınıfı | Kategori | H-İfadesi |
|---|---|---|
| Cilt Tahrişi | Kategori 2 | H315: Cilt tahrişine neden olur. |
| Göz Tahrişi | Kategori 2A | H319: Ciddi göz tahrişine neden olur. |
| Spesifik Hedef Organ Toksisitesi | Kategori 3 | H335: Solunum yolu tahrişine neden olabilir. |
Sinyal Kelimesi: UYARI
Tehlike Piktogramları: GHS07 (Ünlem İşareti)
10. ÖNLEM İFADELERİ (P-KODLARI)
| Kod | İfade |
|---|---|
| P261 | Tozu solumaktan kaçının. |
| P264 | Elle muameleden sonra iyice yıkayın. |
| P271 | Sadece iyi havalandırılan alanlarda kullanın. |
| P280 | Koruyucu eldiven/göz koruması/yüz koruması kullanın. |
| P302+P352 | CİLDE TEMAS EDERSE: Bol sabun ve su ile yıkayın. |
| P304+P340 | SOLUNURSA: Kişiyi temiz havaya çıkarın ve rahat nefes alması için uygun pozisyonda tutun. |
| P305+P351+P338 | GÖZE TEMAS EDERSE: Su ile birkaç dakika dikkatlice durulayın. Varsa kontakt lensleri çıkarın. |
| P337+P313 | Göz tahrişi devam ederse: Tıbbi yardım alın. |
| P501 | İçeriği/kabı yerel yönetmeliklere uygun olarak bertaraf edin. |
11. İLK YARDIM ÖNLEMLERİ
| Maruziyet Yolu | Yapılacak İşlem |
|---|---|
| Solunum | Temiz havaya çıkarın. Semptomlar devam ederse tıbbi yardım alın. |
| Cilt Teması | Bol sabun ve su ile yıkayın. Kirlenmiş giysileri çıkarın. Tahriş devam ederse tıbbi yardım alın. |
| Göz Teması | En az 15 dakika boyunca bol su ile durulayın. Kontakt lensleri çıkarın. Tahriş devam ederse tıbbi yardım alın. |
| Yutma | Ağzı çalkalayın. Bol su için. Büyük miktarda yutulduysa tıbbi yardım alın. |
12. DEPOLAMA VE RAF ÖMRÜ
| Parametre | Koşul |
|---|---|
| Depolama Koşulları | Serin, kuru ve iyi havalandırılmış alanda saklayın. Nemsiz ortam sağlayın. |
| Kap Gereksinimleri | Neme dayanıklı, sıkıca kapatılmış kaplar. |
| Sıcaklık | Oda sıcaklığı (15-25°C). |
| Raf Ömrü | Uygun koşullarda 24-36 ay. |
| Stabilite Notu | Normal koşullarda kararlıdır; nem ve CO₂ emilimini önlemek için kapalı ambalajda saklanmalıdır. |
13. AMBALAJ SEÇENEKLERİ
| Ambalaj Türü | Miktar | Malzeme |
|---|---|---|
| Laboratuvar Ambalajı | 5 g, 10 g, 25 g, 50 g, 100 g | HDPE şişe, alüminyum folyo torba |
| Endüstriyel Ambalaj | 25 kg | PE astarlı kraft torba, neme dayanıklı |
| Drum (Varil) | 25 kg, 50 kg | HDPE varil, neme dayanıklı |
| IBC (Orta Boy Dökme Konteyner) | 500 kg, 1000 kg | Neme dayanıklı, paletli |
14. TAŞIMA BİLGİLERİ
| Parametre | Bilgi |
|---|---|
| UN Numarası | Sınıflandırılmamıştır (nadir toprak oksitleri için özel düzenlemeler geçerlidir) |
| Tehlike Sınıfı | - |
| Ambalaj Grubu | - |
| ADR/RID | Düzenlenmemiştir (toz formu için özel önlemler gerekebilir) |
| IMDG | Düzenlenmemiştir |
| IATA | Düzenlenmemiştir |
| HS Kodu / GTIP | 2846.90.00.00.19 (Diğer nadir toprak bileşikleri) |
15. DÜZENLEYİCİ DURUM
| Bölge / Otorite | Durum |
|---|---|
| Avrupa Birliği (REACH) | Kayıtlı |
| Türkiye (KKDIK) | Uyumluluk gereklidir |
| TSCA (ABD) | Kayıtlı |
| EINECS | 234-857-9 |
| Çin (REACH eşdeğeri) | Kayıtlı; başlıca üretim ve ihracat ülkesi |
16. DİĞER İSİMLER VE EŞ ANLAMLILAR
| İsim | Açıklama |
|---|---|
| Praseodymia | Yaygın kısa ad |
| Praseodim(III,IV) Oksit | Kimyasal adı |
| Pr₆O₁₁ | Kimyasal kısaltma |
| Praseodim Sesküioksit | Ticari belgelerde nadir geçer (yanlış) |
| Nadir Toprak Oksit | Kategori adı |
| Praseodymium Oxide | İngilizce ismi |
17. HIZLI BAŞVURU TABLOSU
| Özellik | Değer |
|---|---|
| CAS Numarası | 12037-29-5 |
| EC Numarası | 234-857-9 |
| Kimyasal Formül | Pr₆O₁₁ |
| Moleküler Ağırlık | 1021.44 g/mol |
| Görünüm | Koyu kahverengi – siyah toz |
| Yoğunluk | ~6.7 g/cm³ |
| Erime Noktası | ~2,180 °C |
| Oksidasyon Durumları | Pr³⁺/Pr⁴⁺ (karma değerlik) |
| HS Kodu / GTIP | 2846.90.00.00.19 |
| GHS Sinyal Kelimesi | UYARI |
18. KRİTİK UYARILAR VE EN İYİ UYGULAMALAR
KRİTİK UYARILAR:
-
Karma Değerlikli Yapı: Pr₆O₁₁ hem Pr³⁺ hem de Pr⁴⁺ iyonlarını içerir. Bu özellik, bileşiğe yüksek katalitik aktivite, oksijen depolama kapasitesi ve renk verici özellikler kazandırır.
-
Oksijen Depolama Kapasitesi: Otomotif katalitik konvertörlerde ve redoks katalizörlerinde kritik rol oynar.
-
Renk Verici Özellik: Cam ve seramiklere sarı-yeşil tonlar kazandırır; UV absorpsiyonu sağlar.
-
Yüksek Saflık Gereksinimi: Optik ve katalizör uygulamaları yüksek saflık (>%99.9) gerektirir.
-
Toz Tehlikesi: İnce toz formu solunum yolu tahrişine neden olabilir. Toz kontrol önlemleri alınmalıdır.
EN İYİ UYGULAMA TAVSİYELERİ:
-
Depolama:
-
Serin, kuru ve iyi havalandırılmış alanda saklayın.
-
Neme dayanıklı, sıkıca kapatılmış kaplar kullanın.
-
Asitlerden ve indirgeyici maddelerden uzak tutun.
-
Oda sıcaklığında (15-25°C) saklayın.
-
-
Kullanım:
-
Yerel egzoz havalandırması olan iyi havalandırılmış alanlarda kullanın.
-
Toz maskesi (N95 veya daha iyisi), koruyucu gözlük ve eldiven kullanın.
-
Toz oluşumundan ve solunmasından kaçının.
-
Kullanımdan sonra ellerinizi iyice yıkayın.
-
Asitlerde çözmek için, soğutma ve karıştırma altında oksidi asite yavaşça ekleyin.
-
-
Atık Yönetimi:
-
Yerel yönetmeliklere uygun olarak bertaraf edin.
-
Su kaynaklarına boşaltmayın.
-
Büyük miktarlar için nadir toprak geri dönüşümü ve geri kazanımı değerlendirilmelidir.
-
YASAL UYARI
Bu Teknik Veri Sayfası (TDS) yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve mevcut teknik verilere dayanarak hazırlanmıştır. Kullanıcı, ürünün kendi spesifik uygulamaları için uygunluğunu belirleme ve tüm yerel, ulusal ve uluslararası düzenlemelere uyma konusunda tek başına sorumludur. Tam güvenlik, depolama, kullanım, nakliye, atık ve düzenleyici uyumluluk bilgileri için üretici/tedarikçi tarafından sağlanan resmi Güvenlik Bilgi Formu'na (SDS/MSDS) başvurulmalıdır. Bu belge profesyonel tavsiyenin yerini tutmaz. Praseodim oksit, karma değerlikli yapısı sayesinde katalitik, optik ve oksijen depolama özellikleri ile kritik bir nadir toprak malzemesidir; yüksek saflık gereksinimleri nedeniyle dikkatli kullanım ve depolama gerektirir.
