İş inovasyonunu en üst düzeye çıkararak iş potansiyelinizi ortaya çıkarıyoruz.
Eposta GönderYttrium Oksit, İtriyum Oksit, Yttrium Oxide, Yttria, Yttrium Sesquioxide, Yttrium Trioxide, 1314-36-9
İTRİYUM OKSİT (Y₂O₃)
YTRIUM OXIDE / YTTRIA / YTRIUM SESQUIOXIDE / YTRIUM TRIOXIDE
1. ÜRÜN TANIMI VE KİMYASAL KİMLİK
| Parametre | Bilgi |
|---|---|
| Ürün Adı | İtriyum Oksit |
| Kimyasal Adı | İtriyum(III) Oksit, İtriyum Trioksit, İtriyum Seskioksit |
| Diğer İsimleri | Yttria, Y₂O₃ |
| CAS Numarası | 1314-36-9 |
| EC Numarası (EINECS) | 215-233-5 |
| Kimyasal Formül | Y₂O₃ |
| Moleküler Ağırlık | 225.81 g/mol |
| Görünüm | Beyaz, ince toz halinde katı |
| Koku | Kokusuz |
| Fiziksel Hal (20°C) | Katı (toz) |
2. KİMYASAL YAPI
2.1. Moleküler Yapı
İtriyum oksit, nadir toprak elementi itriyumun oksit bileşiğidir. İtriyum iyonları (Y³⁺) ve oksit iyonları (O²⁻) 2:3 oranında bulunur. Kübik kristal yapıya sahiptir (bixbyite tipi). Yüksek erime noktası ve termal kararlılığı ile bilinir. Suda çözünmez ancak kuvvetli asitlerle yavaş çözünür. Yüksek sıcaklık ve oksidatif ortamlarda kararlıdır.
Yapısal Özellikler:
İTRİYUM OKSİT [Y₂O₃]
|
Y³⁺ - O²⁻ İyonik Bağlar
|
+----------------+----------------+
| | |
Kübik (Bixbyite) Beyaz Toz Yüksek Termal
Kristal Yapı Formu Kararlılık
2.2. Yapısal Özellikler
| Parametre | Değer |
|---|---|
| Kristal Yapı | Kübik (bixbyite tipi) |
| Kimyasal Formül | Y₂O₃ |
| Moleküler Ağırlık | 225.81 g/mol |
| Yoğunluk | ~5.01 g/cm³ |
| Görünüm | Beyaz, ince toz |
| Erime Noktası | ~2,425 °C |
| Kaynama Noktası | ~4,300 °C |
| Kırılma İndisi | ~1.93 |
| Dielektrik Sabiti | ~12-14 |
| Bant Aralığı | ~5.6 eV |
3. FİZİKSEL VE KİMYASAL ÖZELLİKLER
| Özellik | Değer | Açıklama |
|---|---|---|
| Görünüm | Beyaz, ince toz | Saflığa bağlı olarak renk tonu değişir |
| Koku | Kokusuz | - |
| Kimyasal Formül | Y₂O₃ | - |
| Moleküler Ağırlık | 225.81 g/mol | - |
| Yoğunluk | ~5.01 g/cm³ | - |
| Erime Noktası | ~2,425 °C | - |
| Suda Çözünürlük (25°C) | Çözünmez | - |
| Asitlerde Çözünürlük | Yavaş çözünür | Kuvvetli asitlerle çözünür |
| Alkolde Çözünürlük | Çözünmez | - |
| Kristal Yapı | Kübik (bixbyite) | - |
| Termal Kararlılık | Yüksek | 2400°C'ye kadar kararlı |
| Higroskopiklik | Düşük | - |
| İyonik İletkenlik | Yüksek (YSZ içinde) | - |
4. SAFLIK DERECELERİ
| Parametre | Teknik Sınıf | Yüksek Saflık Sınıfı | Analitik Sınıf | Ultra Yüksek Saflık Sınıfı |
|---|---|---|---|---|
| Saflık (Y₂O₃) | ≥ %99.0 | ≥ %99.9 | ≥ %99.99 | ≥ %99.999 |
| Diğer Nadir Topraklar | ≤ %1.0 | ≤ %0.1 | ≤ %0.01 | ≤ %0.001 |
| Demir (Fe) | ≤ 100 ppm | ≤ 50 ppm | ≤ 20 ppm | ≤ 10 ppm |
| Kalsiyum (Ca) | ≤ 100 ppm | ≤ 50 ppm | ≤ 20 ppm | ≤ 10 ppm |
| Silisyum (Si) | ≤ 100 ppm | ≤ 50 ppm | ≤ 20 ppm | ≤ 10 ppm |
| Ağır Metaller (Pb) | ≤ 50 ppm | ≤ 20 ppm | ≤ 10 ppm | ≤ 5 ppm |
| Klorür (Cl⁻) | ≤ 0.1% | ≤ 0.05% | ≤ 0.02% | ≤ 0.01% |
| Kurutma Kaybı | ≤ 1.0% | ≤ 0.5% | ≤ 0.3% | ≤ 0.1% |
| Partikül Boyutu (D50) | 5-20 µm | 1-10 µm | 0.5-5 µm | 0.2-2 µm |
| BET Yüzey Alanı | 5-15 m²/g | 10-20 m²/g | 15-30 m²/g | 20-50 m²/g |
5. KARARLILIK VE REAKTİVİTE
| Parametre | Bilgi |
|---|---|
| Kimyasal Kararlılık | Yüksek sıcaklık ve oksidatif ortamlarda kararlıdır. |
| Kaçınılması Gereken Koşullar | Kuvvetli asitler, yüksek nem (uzun süreli), indirgeyici ortamlar. |
| Uyumsuz Maddeler | Kuvvetli asitler, güçlü indirgeyiciler, halojenler. |
| Tehlikeli Bozunma Ürünleri | Yüksek sıcaklıkta oksidasyon ile itriyum oksit (Y₂O₃) kararlıdır; asitlerle itriyum tuzları. |
| Tehlikeli Polimerizasyon | Gerçekleşmez. |
| Higroskopiklik | Düşük. |
5.1. Kimyasal Reaksiyonlar
-
Asitler ile Reaksiyon:
Y₂O₃ + 6HCl → 2YCl₃ + 3H₂O
Y₂O₃ + 6HNO₃ → 2Y(NO₃)₃ + 3H₂O
Y₂O₃ + 3H₂SO₄ → Y₂(SO₄)₃ + 3H₂O -
Bazılar ile Reaksiyon:
Y₂O₃ + 2NaOH → 2NaYO₂ + H₂O (yüksek sıcaklıkta) -
Karbonatlaşma (Zamanla):
Y₂O₃ + 3CO₂ + 3H₂O → Y₂(CO₃)₃·3H₂O (yavaş)
6. UYGULAMA ALANLARI
6.1. Fosforlar ve Aydınlatma
| Uygulama | Fonksiyon | Detaylar |
|---|---|---|
| Kırmızı Fosfor (Eu³⁺ katkılı) | Işık dönüşümü | LED ve ekran teknolojileri |
| Floresan Malzemeler | Işık yayıcı | Aydınlatma sistemleri |
| Katot Işın Tüpleri (CRT) | Fosfor bileşeni | Eski ekran teknolojileri |
6.2. Optik ve Lazer Uygulamaları
| Uygulama | Fonksiyon | Detaylar |
|---|---|---|
| Şeffaf Seramikler | Optik malzeme | Yüksek sıcaklık optikleri |
| IR Pencereleri | Kızılötesi geçirgenlik | Savunma ve endüstriyel uygulamalar |
| Lazer Optikleri | Optik bileşen | Yüksek güçlü lazer sistemleri |
| Nd:YAG Lazer Katkısı | Optik dopant | Lazer kristalleri |
6.3. Elektronik ve Manyetik Malzemeler
| Uygulama | Fonksiyon | Detaylar |
|---|---|---|
| Yttrium Iron Garnet (YIG) | Mikrodalga filtreleri | Manyeto-optik cihazlar |
| Dielektrik Malzemeler | Elektronik bileşen | Kondansatörler ve rezonatörler |
| Manyeto-Optik Cihazlar | Optik izolatörler | Fiber optik iletişim |
6.4. Seramik ve Kaplamalar
| Uygulama | Fonksiyon | Detaylar |
|---|---|---|
| Zirkonya Stabilizatörü (YSZ) | Faz stabilizasyonu | Yakıt hücreleri, termal bariyer kaplamalar |
| Termal Bariyer Kaplamalar | Isı yalıtımı | Gaz türbinleri, motorlar |
| Katı Oksit Yakıt Hücreleri (SOFC) | Oksijen iyonu iletkenliği | Enerji üretimi |
6.5. Metalurji
| Uygulama | Fonksiyon | Detaylar |
|---|---|---|
| Çelik Üretimi | Oksijen/kükürt giderici | Deoksidasyon ve desülfürizasyon |
| Titanyum Alaşımları | Parlatıcı katkı | Yüzey kalitesi iyileştirme |
| Nadir Toprak Alaşımları | Alaşım elementi | Özel metalurjik uygulamalar |
6.6. Savunma Sanayi
| Uygulama | Fonksiyon | Detaylar |
|---|---|---|
| Lazer Sistemleri | Optik bileşen | Yüksek enerjili lazerler |
| Yüksek Sıcaklık Optik Bileşenler | Termal kararlılık | Kızılötesi ve görünür bölge optikleri |
| Koruyucu Kaplamalar | Termal ve mekanik dayanım | Yüksek sıcaklık uygulamaları |
6.7. Sektörel Uygunluk Tablosu
| Sektör | Uygunluk | Açıklama |
|---|---|---|
| Fosfor/Aydınlatma | Uygun | Eu³⁺ katkılı kırmızı fosfor, LED, ekranlar |
| Optik ve Lazer | Uygun | Şeffaf seramikler, IR pencereleri, lazer optikleri |
| Elektronik | Uygun | YIG, dielektrikler, manyeto-optik cihazlar |
| Seramik | Uygun | YSZ, termal bariyer kaplamalar, SOFC |
| Metalurji | Uygun | Çelik üretimi, titanyum alaşımları |
| Savunma Sanayi | Uygun | Lazer sistemleri, optik bileşenler |
| Gıda | Uygun Değil | Nadir toprak oksit, uygun değildir |
| Kozmetik | Uygun Değil | Nadir toprak oksit, uygun değildir |
7. ÜRETİM SÜRECİ
| Aşama | Proses | Açıklama |
|---|---|---|
| 1. Hammadde Hazırlama | Nadir toprak konsantreleri | Monazit veya bastnazit cevherlerinden ekstraksiyon |
| 2. Asit Liçi | Kimyasal ekstraksiyon | İtriyumun çözeltiye alınması |
| 3. Saflaştırma | Çözelti saflaştırma | İz metallerin uzaklaştırılması |
| 4. Çöktürme | Kimyasal çöktürme | İtriyum tuzlarının çöktürülmesi |
| 5. Kalsinasyon | Termal işlem | Oksit formuna dönüştürme (800-1000°C) |
| 6. Öğütme | Mekanik işlem | İstenen partikül boyutuna getirme |
| 7. Kalite Kontrol | Analiz ve testler | ICP-OES, XRD, BET yüzey alanı |
7.1. Başlıca Üretici Ülkeler
| Ülke | Açıklama |
|---|---|
| Çin | Başlıca üretici |
| ABD | Nadir toprak üretimi |
| Avustralya | Nadir toprak madenciliği |
| Hindistan | Nadir toprak madenciliği |
8. ALTERNATİF / MUADİL ÜRÜNLER
| Alternatif | Açıklama | Ne Zaman Kullanılır |
|---|---|---|
| İtriyum Nitrat | Çözelti kimyası için | Sıvı formda itriyum gerektiğinde |
| İtriyum Klorür | Çözelti kimyası için | Sıvı formda itriyum gerektiğinde |
| Gadolinyum Oksit (Gd₂O₃) | Manyetik uygulamalar | Farklı manyetik özellikler gerektiğinde |
| Lantan Oksit (La₂O₃) | Optik camlar | Farklı optik özellikler gerektiğinde |
| Seryum Oksit (CeO₂) | Katalizör ve YSZ alternatifi | Farklı uygulama gereksinimleri |
9. GÜVENLİK VE TOKSİKOLOJİ
| Parametre | Değer |
|---|---|
| Akut Oral Toksisite (LD50, Sıçan) | > 2.000 mg/kg (düşük toksisite) |
| Dermal Toksisite | Düşük |
| Cilt Tahrişi | Hafif tahriş edici |
| Göz Tahrişi | Hafif ila orta tahriş edici |
| Soluma | İnce toz solunması solunum yolu tahrişine neden olabilir. |
| Karsinojenisite | Karsinojen olarak sınıflandırılmamıştır. |
| Mutajenisite | Mutajenik değil. |
| Kronik Etkiler | Nadir toprak oksitlerinin biyoyararlanımı düşüktür; uzun süreli maruziyette akciğer etkileri görülebilir. |
| Çevresel Tehlikeler | Sucul yaşam için düşük ila orta toksisite. |
9.1. GHS Sınıflandırması
| Tehlike Sınıfı | Kategori | H-İfadesi |
|---|---|---|
| Cilt Tahrişi | Kategori 2 | H315: Cilt tahrişine neden olur. |
| Göz Tahrişi | Kategori 2A | H319: Ciddi göz tahrişine neden olur. |
| Spesifik Hedef Organ Toksisitesi | Kategori 3 | H335: Solunum yolu tahrişine neden olabilir. |
Sinyal Kelimesi: UYARI
Tehlike Piktogramları: GHS07 (Ünlem İşareti)
10. ÖNLEM İFADELERİ (P-KODLARI)
| Kod | İfade |
|---|---|
| P261 | Tozu solumaktan kaçının. |
| P264 | Elle muameleden sonra iyice yıkayın. |
| P271 | Sadece iyi havalandırılan alanlarda kullanın. |
| P280 | Koruyucu eldiven/göz koruması/yüz koruması kullanın. |
| P302+P352 | CİLDE TEMAS EDERSE: Bol sabun ve su ile yıkayın. |
| P304+P340 | SOLUNURSA: Kişiyi temiz havaya çıkarın ve rahat nefes alması için uygun pozisyonda tutun. |
| P305+P351+P338 | GÖZE TEMAS EDERSE: Su ile birkaç dakika dikkatlice durulayın. Varsa kontakt lensleri çıkarın. |
| P337+P313 | Göz tahrişi devam ederse: Tıbbi yardım alın. |
| P501 | İçeriği/kabı yerel yönetmeliklere uygun olarak bertaraf edin. |
11. İLK YARDIM ÖNLEMLERİ
| Maruziyet Yolu | Yapılacak İşlem |
|---|---|
| Solunum | Temiz havaya çıkarın. Semptomlar devam ederse tıbbi yardım alın. |
| Cilt Teması | Bol sabun ve su ile yıkayın. Kirlenmiş giysileri çıkarın. Tahriş devam ederse tıbbi yardım alın. |
| Göz Teması | En az 15 dakika boyunca bol su ile durulayın. Kontakt lensleri çıkarın. Tahriş devam ederse tıbbi yardım alın. |
| Yutma | Ağzı çalkalayın. Bol su için. Büyük miktarda yutulduysa tıbbi yardım alın. |
12. DEPOLAMA VE RAF ÖMRÜ
| Parametre | Koşul |
|---|---|
| Depolama Koşulları | Serin, kuru ve iyi havalandırılmış alanda saklayın. Nemsiz ortam sağlayın. |
| Kap Gereksinimleri | Neme dayanıklı, sıkıca kapatılmış kaplar. |
| Sıcaklık | Oda sıcaklığı (15-25°C). |
| Raf Ömrü | Uygun koşullarda 24-36 ay. |
| Stabilite Notu | Normal koşullarda kararlıdır; nem ve CO₂ emilimini önlemek için kapalı ambalajda saklanmalıdır. |
13. AMBALAJ SEÇENEKLERİ
| Ambalaj Türü | Miktar | Malzeme |
|---|---|---|
| Laboratuvar Ambalajı | 5 g, 10 g, 25 g, 50 g, 100 g | HDPE şişe, alüminyum folyo torba |
| Endüstriyel Ambalaj | 25 kg | PE astarlı kraft torba, neme dayanıklı |
| Drum (Varil) | 25 kg, 50 kg | HDPE varil, neme dayanıklı |
| IBC (Orta Boy Dökme Konteyner) | 500 kg, 1000 kg | Neme dayanıklı, paletli |
14. TAŞIMA BİLGİLERİ
| Parametre | Bilgi |
|---|---|
| UN Numarası | Sınıflandırılmamıştır (nadir toprak oksitleri için özel düzenlemeler geçerlidir) |
| Tehlike Sınıfı | - |
| Ambalaj Grubu | - |
| ADR/RID | Düzenlenmemiştir (toz formu için özel önlemler gerekebilir) |
| IMDG | Düzenlenmemiştir |
| IATA | Düzenlenmemiştir |
| HS Kodu / GTIP | 2846.90.00.00.19 (Diğer nadir toprak bileşikleri) |
15. DÜZENLEYİCİ DURUM
| Bölge / Otorite | Durum |
|---|---|
| Avrupa Birliği (REACH) | Kayıtlı |
| Türkiye (KKDIK) | Uyumluluk gereklidir |
| TSCA (ABD) | Kayıtlı |
| EINECS | 215-233-5 |
| Çin (REACH eşdeğeri) | Kayıtlı; başlıca üretim ve ihracat ülkesi |
16. DİĞER İSİMLER VE EŞ ANLAMLILAR
| İsim | Açıklama |
|---|---|
| Yttria | Yaygın kısa ad |
| İtriyum Trioksit | Kimyasal adı |
| İtriyum Seskioksit | Kimyasal adı |
| İtriyum(III) Oksit | Kimyasal adı |
| Y₂O₃ | Kimyasal kısaltma |
| Nadir Toprak Oksit | Kategori adı |
| İtriyum Dioksit | Ticari belgelerde nadir geçer (yanlış) |
17. HIZLI BAŞVURU TABLOSU
| Özellik | Değer |
|---|---|
| CAS Numarası | 1314-36-9 |
| EC Numarası | 215-233-5 |
| Kimyasal Formül | Y₂O₃ |
| Moleküler Ağırlık | 225.81 g/mol |
| Görünüm | Beyaz, ince toz |
| Yoğunluk | ~5.01 g/cm³ |
| Erime Noktası | ~2,425 °C |
| Kristal Yapı | Kübik (bixbyite) |
| HS Kodu / GTIP | 2846.90.00.00.19 |
| GHS Sinyal Kelimesi | UYARI |
18. KRİTİK UYARILAR VE EN İYİ UYGULAMALAR
KRİTİK UYARILAR:
-
Yüksek Değer: İtriyum, fosfor, optik ve seramik uygulamalar için kritik ve değerli bir nadir toprak elementidir. Kayıplar en aza indirilmeli ve geri dönüşüm seçenekleri araştırılmalıdır.
-
Yüksek Saflık Gereksinimi: Fosfor, optik ve elektronik uygulamalar yüksek saflık (>%99.9) gerektirir. Saflık seviyesi uygulama performansını doğrudan etkiler.
-
Uyumsuzluk: Kuvvetli asitlerle reaksiyona girer. Asit kullanımı kontrollü olarak yapılmalıdır.
-
Toz Tehlikesi: İnce toz formu solunum yolu tahrişine neden olabilir. Toz kontrol önlemleri alınmalıdır.
-
Geri Dönüşüm: İtriyum içeren atıklar (özellikle fosfor ve YIG malzemeleri) geri dönüştürülebilir; atık yönetimi planlamasında bu göz önünde bulundurulmalıdır.
EN İYİ UYGULAMA TAVSİYELERİ:
-
Depolama:
-
Serin, kuru ve iyi havalandırılmış alanda saklayın.
-
Neme dayanıklı, sıkıca kapatılmış kaplar kullanın.
-
Asitlerden ve oksitleyici maddelerden uzak tutun.
-
Oda sıcaklığında (15-25°C) saklayın.
-
-
Kullanım:
-
Yerel egzoz havalandırması olan iyi havalandırılmış alanlarda kullanın.
-
Toz maskesi (N95 veya daha iyisi), koruyucu gözlük ve eldiven kullanın.
-
Toz oluşumundan ve solunmasından kaçının.
-
Kullanımdan sonra ellerinizi iyice yıkayın.
-
Asitlerde çözmek için, soğutma ve karıştırma altında oksidi asite yavaşça ekleyin.
-
-
Atık Yönetimi:
-
Yerel yönetmeliklere uygun olarak bertaraf edin.
-
Su kaynaklarına boşaltmayın.
-
Büyük miktarlar için nadir toprak geri dönüşümü ve geri kazanımı değerlendirilmelidir (ekonomik olarak uygundur).
-
YASAL UYARI
Bu Teknik Veri Sayfası (TDS) yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve mevcut teknik verilere dayanarak hazırlanmıştır. Kullanıcı, ürünün kendi spesifik uygulamaları için uygunluğunu belirleme ve tüm yerel, ulusal ve uluslararası düzenlemelere uyma konusunda tek başına sorumludur. Tam güvenlik, depolama, kullanım, nakliye, atık ve düzenleyici uyumluluk bilgileri için üretici/tedarikçi tarafından sağlanan resmi Güvenlik Bilgi Formu'na (SDS/MSDS) başvurulmalıdır. Bu belge profesyonel tavsiyenin yerini tutmaz. İtriyum oksit, fosfor, optik ve seramik uygulamalar için kritik bir nadir toprak malzemesidir; yüksek saflık gereksinimleri ve değeri nedeniyle dikkatli kullanım, depolama ve geri dönüşüm planlaması gerektirir.
