Adipik Asit Dihidrazit, Hexandioic Acid Dihydrazide, Adipohidrazit, Adipic Acid Dihydrazide, Adipyl Hydrazide, Adipohydrazide, Hexanedioic Acid Dihydrazide, ADH, 1071-93-8
ADİPİK ASİT DİHİDRAZİT (ADH)
CAS Numarası: 1071-93-8
EC Numarası (EINECS): 213-999-5
Moleküler Formül: C₆H₁₄N₄O₂
Moleküler Ağırlık: 174.20 g/mol
Kimyasal Sınıfı: Dihidrazid (dikarboksilik asit türevi)
BÖLÜM 1: ÜRÜN TANIMI VE KİMYASAL KİMLİK
| Parametre |
Açıklama |
| Kimyasal Adı (IUPAC) |
Hekzandioik asit dihidrazid |
| Diğer İsimler |
Adipik Asit Dihidrazit, Adipohidrazit, Adipohydrazide, Adipil Hidrazit, Hexandioic Acid Dihydrazide, ADH |
| CAS Numarası |
1071-93-8 |
| EC Numarası (EINECS) |
213-999-5 |
| Moleküler Formül |
C₆H₁₄N₄O₂ |
| Moleküler Ağırlık |
174.20 g/mol |
| Kimyasal Sınıfı |
Dihidrazid (dikarboksilik asit türevi) |
| Yapı |
H₂NNHCO-(CH₂)₄-CONHNH₂ |
| Görünüm |
Beyaz ila hafif sarı kristal toz |
| Koku |
Hafif karakteristik |
BÖLÜM 2: FİZİKSEL VE KİMYASAL ÖZELLİKLER
| Özellik |
Değer / Aralık |
| Moleküler Formül |
C₆H₁₄N₄O₂ |
| Moleküler Ağırlık |
174.20 g/mol |
| Görünüm |
Beyaz ila hafif sarı kristal toz |
| Koku |
Hafif karakteristik |
| Erime Noktası |
~180-183°C (bozunarak) |
| Yoğunluk |
~1.2 g/cm³ |
| Suda Çözünürlük (20°C) |
Az çözünür (~1-2 g/L) |
| Suda Çözünürlük (Sıcak) |
Önemli ölçüde artar |
| Organik Çözücülerde Çözünürlük |
Etanol, metanol, DMSO'da çözünür; eter, benzen, kloroformda çözünmez |
| pH (1% sulu) |
~7-8 (nötr ila hafif bazik) |
| Parlama Noktası |
~200°C |
| Termal Bozunma |
> 180°C'de azot oksitler (NOₓ) ve CO₂ açığa çıkarır |
| pKa |
~3.0-3.5 (izomer bağlı) |
BÖLÜM 3: ÇÖZÜNÜRLÜK PROFİLİ
| Çözücü |
Çözünürlük |
Koşul |
| Su |
Az çözünür (~1-2 g/L) |
20°C |
| Su (Sıcak) |
Çözünür (belirgin artış) |
> 60°C |
| Etanol |
Çözünür |
- |
| Metanol |
Çözünür |
- |
| DMSO |
Çözünür |
- |
| Aseton |
Kısmen çözünür |
- |
| Etil Asetat |
Çözünmez |
- |
| Eter |
Çözünmez |
- |
| Benzen |
Çözünmez |
- |
| Kloroform |
Çözünmez |
- |
Kritik Not: ADH, oda sıcaklığında suda az çözünür ancak sıcaklık arttıkça çözünürlüğü önemli ölçüde artar. Bu özellik, su bazlı sistemlerde kullanımını kolaylaştırır.
BÖLÜM 4: KİMYASAL ÖZELLİKLER VE REAKSİYONLAR
| Özellik |
Açıklama |
| Kimyasal Sınıfı |
Dihidrazid (dikarboksilik asit türevi) |
| Fonksiyonel Gruplar |
İki hidrazid grubu (-CONHNH₂) |
| Reaktivite |
Yüksek; aldehitler ve ketonlarla çapraz bağlanma |
| Aldehit/Keton Reaksiyonu |
Schiff bazları (hidrazonlar) oluşturur |
| Çapraz Bağlanma |
Polimerlerde ve kaplamalarda ağ oluşumu sağlar |
| Termal Bozunma |
> 180°C'de azot oksitler (NOₓ) ve CO₂ açığa çıkarır |
| Hidroliz |
Asidik/bazik ortamda hidrazin ve adipik aside hidroliz olur |
| Oksidasyon |
Oksitleyicilerle reaksiyona girer |
4.1. Başlıca Reaksiyonlar
| Reaksiyon Tipi |
Açıklama |
| Schiff Bazı Oluşumu |
Aldehitler/ketonlar ile → Hidrazonlar (çapraz bağlanma) |
| Ağ Oluşumu |
Polimerlerde çapraz bağlayıcı olarak |
| Epoksi Sertleştirme |
Epoksi reçinelerde kürleyici |
| Hidrazid-Azid Dönüşümü |
Organik sentezde ara ürün |
| Hidroliz |
Asit/baz → Hidrazin + Adipik asit |
| Koordine Bağlanma |
Metal iyonları ile kompleks oluşturur |
BÖLÜM 5: BAŞLICA KULLANIM ALANLARI
5.1. Su Bazlı Kaplamalar ve Emülsiyonlar (En Önemli Uygulama)
| Uygulama |
Fonksiyon |
Uygunluk |
| Akrilik Emülsiyonlar |
Çapraz bağlayıcı, dayanıklılık artırıcı |
Yüksek |
| Su Bazlı Boyalar |
Kimyasal ve mekanik direnç artırıcı |
Yüksek |
| Kaplamalar |
Suya ve kimyasallara karşı direnç |
Yüksek |
5.2. Epoksi Reçineler
| Uygulama |
Fonksiyon |
Uygunluk |
| Epoksi Sertleştirici |
Kürleme ajanı olarak |
Yüksek |
| Epoksi Modifikasyonu |
Esneklik ve tokluk artırıcı |
Yüksek |
5.3. Yapıştırıcılar
| Uygulama |
Fonksiyon |
Uygunluk |
| Yapıştırıcı Formülasyonları |
Kimyasal stabilite ve bağlanma gücü artırıcı |
Yüksek |
| Sıcakta Kürlenen Yapıştırıcılar |
Çapraz bağlayıcı |
Yüksek |
5.4. Tekstil İşlemleri
| Uygulama |
Fonksiyon |
Uygunluk |
| Kumaş Kaplamaları |
Aşınma direnci artırıcı |
Yüksek |
| Tekstil Yardımcıları |
Dayanıklılık ve stabilite sağlayıcı |
Yüksek |
5.5. Kağıt ve Polimer Kaplamalar
| Uygulama |
Fonksiyon |
Uygunluk |
| Kağıt Kaplamaları |
Suya ve kimyasallara karşı direnç |
Yüksek |
| Polimer Kaplamalar |
Koruyucu bariyer oluşturucu |
Yüksek |
5.6. Özel Uygulamalar
| Uygulama |
Fonksiyon |
Uygunluk |
| Organik Sentez |
Ara ürün olarak |
Yüksek |
| Polimer Bilimi |
Çapraz bağlayıcı olarak |
Yüksek |
| Pigment Dispersiyonları |
Stabilizatör olarak |
Orta |
BÖLÜM 6: SEKTÖREL UYGUNLUK MATRİSİ
| Sektör |
Uygunluk |
Açıklama |
| Kaplamalar / Boyalar |
Yüksek |
Su bazlı akrilik emülsiyonlarda çapraz bağlayıcı |
| Epoksi Reçineler |
Yüksek |
Sertleştirici ve modifikasyon ajanı |
| Yapıştırıcılar |
Yüksek |
Kimyasal stabilite ve bağlanma gücü artırıcı |
| Tekstil |
Yüksek |
Kumaş aşınma direnci artırıcı |
| Kağıt / Ambalaj |
Yüksek |
Suya ve kimyasallara karşı direnç |
| Polimer Bilimi |
Yüksek |
Çapraz bağlayıcı |
| İlaç Sanayi |
Sınırlı |
Ara ürün olarak potansiyel |
| Kozmetik |
Uygun değil |
Kozmetik kullanımı yok |
| Gıda |
Uygun değil |
Gıda katkısı olarak onaylı değil |
BÖLÜM 7: DİĞER İSİMLER VE TANIMLAR
| Türü |
İsim / Açıklama |
| IUPAC Adı |
Hekzandioik asit dihidrazid |
| Ticari İsimler |
ADH, Adipohidrazit |
| Eşanlamlılar |
Adipik Asit Dihidrazit, Adipil Hidrazit, Hexandioic Acid Dihydrazide, Adipohydrazide |
| CAS Numarası |
1071-93-8 |
| EC Numarası |
213-999-5 |
| HS Kodu |
29280090 |
BÖLÜM 8: ÜRETİM YÖNTEMİ
| Parametre |
Açıklama |
| Yöntem |
Adipik asit + Hidrazin → Adipik Asit Dihidrazit |
| Reaksiyon |
HOOC-(CH₂)₄-COOH + 2 N₂H₄ → H₂NNHCO-(CH₂)₄-CONHNH₂ + 2 H₂O |
| Koşullar |
Sıcaklık kontrollü, susuz ortam |
| Saflaştırma |
Kristalizasyon |
| Saflık |
≥ %98 (tipik ticari) |
BÖLÜM 9: TOKSİKOLOJİ VE SAĞLIK ETKİLERİ
| Parametre |
Değer / Açıklama |
| GHS Sınıflandırması |
Uyarı |
| Tehlike İfadeleri |
H315 (Cilt tahrişine neden olur), H319 (Ciddi göz tahrişine neden olur), H335 (Solunum tahrişine neden olabilir) |
| Önlem İfadeleri |
P261 (Tozunu solumaktan kaçının), P280 (Koruyucu eldiven/göz koruması kullanın), P305+P351+P338 (GÖZDE İSE: Su ile dikkatlice durulayın) |
| Oral LD50 (Sıçan) |
> 5,000 mg/kg (düşük toksisite) |
| Cilt Tahrişi |
Hafif tahriş edici |
| Göz Tahrişi |
Hafif tahriş edici |
| Cilt Duyarlılaşması |
Veri yok |
| Mutajenite |
Negatif (Ames testi) |
| Kanserojenite |
Sınıflandırılmamıştır |
| Hedef Organlar |
Cilt, gözler, solunum sistemi |
BÖLÜM 10: EKOTOKSİKOLOJİ VE ÇEVRESEL DAVRANIŞ
| Parametre |
Değer / Açıklama |
| Biyobozunurluk |
Potansiyel olarak biyolojik olarak bozunabilir |
| Biyobirikim Potansiyeli |
Düşük |
| Su Çözünürlüğü |
Düşük-orta (izomer bağlı) |
| Su Tehlike Sınıfı (WGK Almanya) |
WGK 2 (suya tehlikeli) |
Ekotoksikolojik Özet: ADH'nin ekotoksikolojik verileri sınırlıdır. Düşük toksisite profili ve hidrazid yapısı nedeniyle biyobozunurluk potansiyeli bulunmaktadır.
BÖLÜM 11: GÜVENLİK VE DEPOLAMA
| Parametre |
Bilgi |
| Depolama Koşulları |
Serin, kuru, iyi havalandırılmış alan |
| Sıcaklık |
Oda sıcaklığı (15 - 30°C) |
| Kap |
Sıkıca kapalı, inert kaplar (PE torba, fiber varil) |
| Kaçınılması Gerekenler |
Güçlü oksitleyiciler, asitler, yüksek ısı, nem |
| Raf Ömrü |
24 ay (önerilen koşullarda) |
| Ambalaj |
25 kg torba, fiber variller |
BÖLÜM 12: TAŞIMA BİLGİLERİ
| Parametre |
Bilgi |
| UN Numarası |
Düzenlenmemiştir (tehlikeli madde olarak sınıflandırılmamıştır) |
| Tehlike Sınıfı |
Uygulanamaz |
| Ambalaj Grubu |
Uygulanamaz |
| Doğru Taşıma Adı |
Adipik Asit Dihidrazit |
| ADR/RID |
Düzenlenmemiştir |
| IMDG Kodu |
Düzenlenmemiştir |
| IATA (Hava) |
Düzenlenmemiştir |
| Deniz Kirletici |
Hayır |
BÖLÜM 13: YANGINLA MÜCADELE ÖNLEMLERİ
| Parametre |
Bilgi |
| Yangın Tehlikesi |
Yanıcı toz |
| Söndürme Maddeleri |
Su sisi, CO₂, kuru kimyasal, köpük |
| Özel Tehlikeler |
Isıtıldığında azot oksitler (NOₓ), CO₂ açığa çıkarır |
| Bozunma Ürünleri |
Azot oksitler (NOₓ), CO₂ |
| Koruyucu Donanım |
Basınçlı solunum cihazı (SCBA), tam koruyucu giysi |
BÖLÜM 14: KAZARA DÖKÜLME VE TEMİZLEME
| Parametre |
Bilgi |
| Kişisel Koruma |
Eldiven, koruyucu gözlük, toz maskesi |
| Havalandırma |
Havalandırmayı artırın |
| Temizleme Yöntemleri |
Toz oluşumunu önleyerek süpürün; kapalı kaplarda toplayın |
| Çevresel Önlemler |
Drenajlara girmesini önleyin |
| Atık Bertarafı |
Yerel düzenlemelere göre |
BÖLÜM 15: İLK YARDIM ÖNLEMLERİ
| Maruziyet Yolu |
Yapılacak İşlem |
| Soluma |
Temiz havaya çıkarın. Belirtiler devam ederse tıbbi yardım alın. |
| Cilt Teması |
Kirlenmiş giysileri çıkarın. Bol su ve sabun ile yıkayın. |
| Göz Teması |
Bol su ile en az 15 dakika durulayın. Tahriş devam ederse tıbbi yardım alın. |
| Yutma |
Kusturmayın. Bol su için. Tıbbi yardım alın. |
BÖLÜM 16: MEVZUAT BİLGİLERİ
| Bölge / Kurum |
Durum |
| AB REACH |
Kayıtlı |
| Türkiye KKDİK |
Kayıt zorunluluğu vardır |
| ABD TSCA |
Listelenmiştir |
| EINECS |
213-999-5 |
BÖLÜM 17: ÖZET VE KRİTİK UYARILAR
Ürün Özeti
| Parametre |
Değer |
| Ürün |
Adipik Asit Dihidrazit (ADH) |
| CAS |
1071-93-8 |
| Görünüm |
Beyaz ila hafif sarı kristal toz |
| Erime Noktası |
180-183°C |
| Suda Çözünürlük |
Az çözünür (sıcakta artar) |
| Ana Sektörler |
Kaplamalar, epoksi reçineler, yapıştırıcılar, tekstil |
KRİTİK UYARILAR
-
Su Bazlı Sistemlerde Çapraz Bağlayıcı: ADH, su bazlı akrilik emülsiyonlar, boyalar ve kaplamalarda etkili bir çapraz bağlayıcıdır. Aldehitler ve ketonlarla reaksiyona girerek ağ yapısı oluşturur, dayanıklılık ve kimyasal direnç sağlar.
-
Epoksi Sertleştirici: Epoksi reçinelerde kürleme ajanı olarak kullanılır. Alternatif sertleştiricilere göre esneklik ve tokluk sağlama avantajı vardır.
-
Suda Çözünürlük: ADH, oda sıcaklığında suda az çözünür (~1-2 g/L) ancak sıcaklık arttıkça çözünürlüğü önemli ölçüde artar. Bu, su bazlı sistemlerde kullanımını mümkün kılar.
-
İki Fonksiyonlu Yapı: İki hidrazid grubu içeren yapısı, çapraz bağlanma ve ağ oluşturma kapasitesini maksimize eder. Yüksek çapraz bağlanma kapasitesi, kaplama ve yapıştırıcılarda uzun ömürlü stabilite sağlar.
-
Kullanım Koşulları: Suda çözünürlüğü düşük olduğu için formülasyonlarda çözücü veya sıcaklık ayarlaması gerekebilir. Genellikle çözelti veya dispersiyon olarak kullanılır.
-
Hidrazid Reaktivitesi: Hidrazid grupları, aldehitler ve ketonlarla yüksek reaktivite gösterir. Bu özellik, kaplama ve yapıştırıcı formülasyonlarında hızlı ve etkili çapraz bağlanma sağlar.
-
Sınırlı Kullanım: Gıda, kozmetik ve ilaç sektörlerinde doğrudan kullanımı onaylı değildir. Sadece teknik ve endüstriyel uygulamalarda kullanılır.
-
Termal Kararlılık: 180°C'ye kadar kararlıdır, bu sıcaklığın üzerinde bozunur ve azot oksitler (NOₓ) ile CO₂ açığa çıkarır. Yangın durumunda uygun koruyucu ekipman kullanılmalıdır.
ÖNEMLİ BEYAN: Bu Teknik Veri Sayfası (TDS) yalnızca bilgilendirme amaçlıdır ve mevcut teknik verilere dayanarak hazırlanmıştır. Kullanıcı, ürünün kendi özel uygulamasına uygunluğunu belirlemek ve tüm yerel, ulusal ve uluslararası düzenlemelere uymakla yükümlüdür. Tam güvenlik, depolama, kullanım, taşıma, atık ve mevzuat uyumluluğu bilgileri için üretici/tedarikçi tarafından sağlanan resmi Güvenlik Bilgi Formu'na (SDS/MSDS) başvurulmalıdır. Kullanıcı, ürünü kendi proses ve uygulamalarında test etmekle sorumludur. Adipik Asit Dihidrazit ile çalışırken tüm yerel, ulusal ve uluslararası düzenlemelere uyulmalıdır.